EU nỗ lực ngăn chặn triệt để nguồn khí đốt của Nga

Theo Reuters, bản dự thảo đề xuất đàm phán mới nhất cho thấy Liên minh châu Âu (EU) sẽ nỗ lực ngăn chặn các công ty khí đốt của Nga tìm cách lách luật để bán hàng sang châu Âu sau khi quy định đóng cửa hoàn toàn thị trường đối với mặt hàng này bắt đầu có hiệu lực trong vòng 3 năm tới.

Hồi tháng 6/2025, Ủy ban châu Âu đã đề xuất quy định nhằm từng bước loại bỏ dần dầu mỏ và khí đốt nhập khẩu từ Nga vào ngày 1/1/2028, trong bối cảnh EU đang tìm cách cắt đứt mối quan hệ năng lượng kéo dài hàng thập kỷ với Nga sau khi nổ ra xung đột tại Ukraine vào năm 2022.

Các nước EU đang đàm phán về các kế hoạch này và xem xét các đề xuất nhằm ngăn chặn các công ty gian lận về nguồn gốc xuất xứ của khí đốt. Theo đó, các công ty có thể sẽ lách luật bằng cách khai báo khí đốt được sản xuất tại một quốc gia khác và chỉ "quá cảnh" qua Nga.

Theo bản dự thảo, cơ quan hải quan sẽ từ chối nhập khẩu khí đốt được cho là quá cảnh, trừ phi có bằng chứng rõ ràng chứng minh chúng được sản xuất tại một quốc gia khác. Cụ thể, khí đốt được nhập khẩu qua đường ống TurkStream nối Nga với Thổ Nhĩ Kỳ sau đó được vận chuyển đến Bulgaria, thành viên EU, nên được coi là khí đốt của Nga, chứ không chỉ là khí đốt đã quá cảnh qua Nga.

Đề xuất nêu rõ Nga là một nước xuất khẩu khí đốt lớn và trước đây chưa từng đóng vai trò đáng kể nào với tư cách là một quốc gia trung chuyển. Điều này cho thấy EU rất lo ngại các công ty có thể "dán nhãn lại bao bì" để tránh lệnh cấm của EU. Việc chứng minh nguồn gốc khí đốt, vốn có thể bị pha trộn trong quá trình vận chuyển, là vô cùng khó khăn.

Các nước EU đặt mục tiêu phê duyệt các đề xuất vào tháng tới. Lệnh cấm khí đốt của Nga cần được sự chấp thuận của đa số các nước EU, nghĩa là Hungary và Slovakia, hai nước đã phản đối biện pháp này, không thể ngăn cản.

Theo các đề xuất, EU sẽ loại bỏ dần việc nhập khẩu khí đốt của Nga theo các hợp đồng mới từ tháng 1/2026, theo các hợp đồng ngắn hạn hiện có từ ngày 17/6/2026 và theo các hợp đồng dài hạn vào tháng 1/2028.