Giải pháp nào giảm áp lực giá bất động sản trong đô thị?

Sáng 3/7, tại Hà Nội, Tạp chí điện tử Bất động sản Việt Nam (Reatimes) phối hợp với Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam (VIRES) tổ chức hội thảo “Livehouse – Mô hình bất động sản thế hệ mới: Giải pháp giảm áp lực giá bất động sản trong đô thị”.

Hội thảo tập trung phân tích mô hình Livehouse – loại hình bất động sản tích hợp nhiều chức năng, được đánh giá là giải pháp khả thi nhằm thích ứng với nhu cầu sử dụng không gian đa dạng trong bối cảnh giá nhà đất tại các đô thị lớn liên tục tăng cao.

Theo các chuyên gia, trong vài năm trở lại đây, thị trường bất động sản Việt Nam chứng kiến sự thay đổi đáng kể về thói quen tiêu dùng. Người mua, đặc biệt là người trẻ và các hộ kinh doanh cá thể, có xu hướng tìm kiếm sản phẩm có thể kết hợp giữa ở, làm việc và kinh doanh, thay vì chỉ là nơi ở đơn thuần.

Tuy nhiên, nhu cầu này đang diễn ra trong bối cảnh giá đất tại các đô thị lớn liên tục tăng cao. Báo cáo thị trường cho thấy, giá đất tại nhiều khu vực trung tâm tăng 30-50% trong hai năm qua, khiến cơ hội tiếp cận các sản phẩm bất động sản linh hoạt ngày càng thu hẹp.

Hiện nay, các mô hình truyền thống như nhà phố, shophouse hay officetel dần bộc lộ hạn chế: nhà phố giá cao, khó tiếp cận; shophouse thường giới hạn về hoạt động thời gian; officetel bị giới hạn diện tích và công năng. Trong khi đó, các loại hình nhà ở thông thường lại không khai thác được yếu tố thương mại.

Trước yêu cầu đổi mới, một số doanh nghiệp bất động sản đã chuyển hướng phát triển sản phẩm phù hợp với nhu cầu thực, thay vì tập trung vào phân khúc cao cấp. Trong đó, mô hình Livehouse được giới thiệu như một giải pháp khả thi.

Livehouse là loại hình bất động sản đa công năng, được quy hoạch hợp pháp tại các vị trí trung tâm đô thị. Sản phẩm tích hợp 5 chức năng chính gồm: lưu trú – kinh doanh – làm việc – nghỉ dưỡng – giải trí, với hệ thống hạ tầng và tiện ích được đầu tư đồng bộ, hỗ trợ vận hành liên tục 24/7.

Một điểm đáng chú ý của Livehouse là vận hành theo mô hình kinh tế đêm. Ban ngày phục vụ sinh hoạt, làm việc; ban đêm là không gian giải trí, ẩm thực, trình diễn nghệ thuật… Đây là xu hướng phù hợp với quá trình đô thị hóa và phát triển kinh tế ban đêm tại Việt Nam.

Mô hình Livehouse được sở hữu có thời hạn theo quy định pháp luật, giúp giảm giá thành, phù hợp với nhóm khách hàng trẻ, doanh nghiệp nhỏ, nhà đầu tư cá nhân. Đồng thời, quy hoạch thông minh giúp tách biệt không gian kinh doanh với khu dân cư xung quanh, giảm thiểu xung đột về tiếng ồn và môi trường sống.

Tại hội thảo, PGS.TS Nguyễn Quang Tuyến – Phó Chủ tịch Hội đồng Trường Đại học Luật Hà Nội cho biết, Livehouse là sự kết hợp giữa hai xu hướng: tích sản để ở và tích sản để đầu tư. Tuy nhiên, mô hình này hiện vẫn thiếu hành lang pháp lý đầy đủ và đồng bộ. Bởi Livehouse chịu tác động từ nhiều luật khác nhau như: Bộ luật Dân sự, Luật Đất đai, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản. Trong đó, cần làm rõ quyền sở hữu tài sản có thời hạn, quy định về tài sản hình thành trong tương lai và các nguyên tắc giao dịch dân sự.

Pháp luật cần đảm bảo được quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia thị trường, từ chủ đầu tư đến khách hàng, để tạo niềm tin và thu hút dòng vốn đầu tư chính đáng” – ông Tuyến nhấn mạnh.

Dưới góc nhìn của cơ quan quản lý nhà nước, ông Vương Duy Dũng - Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) cho rằng, Livehouse là mô hình mới nhưng không hoàn toàn xa lạ, có thể xem là sự tiếp nối của các loại hình như condotel, officetel đã phát triển trước đây.

Theo ông Dũng, điều quan trọng là cần có cách tiếp cận cởi mở, khuyến khích thử nghiệm và đánh giá hiệu quả mô hình này. Về lâu dài, cần rà soát và cập nhật các quy định pháp luật liên quan để phù hợp với thực tiễn phát triển.

Từ góc độ quy hoạch, ông Bùi Văn Doanh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam, cho rằng Livehouse có khả năng tối ưu hóa không gian đô thị và nâng cao giá trị bất động sản nếu được thiết kế từ đầu. Việc tích hợp sớm các yếu tố như xử lý rác, hạ tầng giao thông, bãi đỗ xe, và không gian vỉa hè sẽ góp phần cải thiện chất lượng sống, đồng thời nâng cao hiệu quả vận hành của khu vực.

Đặc biệt, không gian vỉa hè cần được nhìn nhận như một phần quan trọng trong đời sống đô thị, đóng vai trò hỗ trợ thương mại và hình thành bản sắc cộng đồng. Mô hình Livehouse, nếu được quy hoạch bài bản, có thể trở thành hình mẫu để phát triển không gian đô thị hiện đại, văn minh.

Các chuyên gia chung nhận định, mô hình Livehouse không chỉ giúp cân bằng giữa nhu cầu sử dụng linh hoạt và khả năng chi trả của người dân, mà còn góp phần xây dựng thị trường bất động sản phát triển bền vững, hiệu quả.

Tuy nhiên, để mô hình Livehouse phát triển, cần có sự phối hợp giữa Nhà nước, doanh nghiệp và các đơn vị nghiên cứu, cùng xây dựng một hành lang pháp lý rõ ràng, đồng thời tạo điều kiện thử nghiệm và nhân rộng mô hình này trong tương lai.