Giao thông kết nối – nhân tố phát huy hiệu quả sân bay Long Thành

 Do sân bay Long Thành có quy mô lớn, mục tiêu trở thành trung tâm trung chuyển của khu vực Đông Nam Á và châu Á - Thái Bình Dương nên vấn đề giao thông kết nối được coi là nhân tố tiên quyết, đảm bảo sân bay hoạt động hiệu quả.

* Nhiều tuyến giao thông nối

Đến thời điểm này, tuyến giao thông kết nối trực tiếp giữa sân bay Long Thành với Quốc lộ 51 và cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh – Long Thành – Dầu Giây với chiều dài gần 8 km, vận tốc thiết kế từ 80 km/h đến 100 km/h đã cơ bản hoàn thành, cuối năm nay đưa vào khai thác.

Tháng 8 vừa qua, Dự án mở rộng cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành Dầu Giây (đoạn từ nút giao đường Vành đai 2 - Thành phố Hồ Chí Minh đến nút giao cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu (Đồng Nai) được khởi công. Dự án có chiều dài 22 km, mở rộng đường từ 4 làn xe lên 8 và 10 làn xe (tùy từng đoạn), dự kiến cuối năm 2026 sẽ hoàn thành.

Hiện các dự án như cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, đường Vành đai 3 – Thành phố Hồ Chí Minh, cao tốc Bến Lức – Long Thành đoạn qua Đồng Nai, đường tỉnh 25C, đường tỉnh 25B đang được đẩy nhanh thi công, đảm bảo hoàn thành năm 2026.

Sau khi hoàn thành, tất cả các dự án này sẽ trực tiếp, gián tiếp kết nối sân bay Long Thành với các địa phương, đặc biệt là Thành phố Hồ Chí Minh đảm bảo tính đồng bộ khi sân bay đi vào hoạt động.

Theo Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai, để đảm bảo kết nối giữa sân bay Long Thành với quốc gia và Thành phố Hồ Chí Minh, Dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam đoạn qua Đồng Nai sẽ xây dựng đoạn tuyến dài khoảng 40 m đi ngầm dưới tuyến đường trục chính của sân bay Long Thành và đặt 1 nhà ga ở trung tâm sân bay.

Thời gian qua, cơ quan Trung ương đã lấy ý kiến địa phương, qua đó thống nhất đầu tư tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành. Đây là tuyến đường sắt đô thị với chiều dài hơn 40 km, thiết kế đường đôi, khổ đường 1.435 mm, tốc độ thiết kế 120 km/h với 20 ga, vận chuyển hành khách nội - ngoại ô từ Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Đồng Nai đến Sân bay Long Thành. Việc vận chuyển hành khách bằng đường sắt từ sân bay Tân Sơn Nhất đến sân bay Long Thành cũng được tổ chức thông qua việc kết nối tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành với 2 tuyến đường sắt đô thị (tuyến số 2 và số 6) trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.

Vừa qua, Đồng Nai có văn bản chấp thuận đề xuất của nhà đầu tư (liên danh Công ty CP Đầu tư hạ tầng DonaCoop và Tập đoàn VinaCapital) làm dự án nối metro Bến Thành - Suối Tiên với sân bay Long Thành. Dự án có tổng chiều dài hơn 38 km, vốn đầu tư khoảng 75.000 tỷ đồng; điểm đầu tại ga S0, phường Đông Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, điểm cuối kết nối với tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành (xã Long Thành, tỉnh Đồng Nai) để đi vào sân bay Long Thành. Theo đề xuất của nhà đầu tư, tuyến đường sắt sẽ được xây dựng trên cao và đi ngầm.

* Đẩy nhanh tiến độ thực hiện

Theo ông Võ Tấn Đức, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai, giao thông kết nối sân bay Long Thành là vấn đề được tỉnh đặc biệt quan tâm. Trong quy hoạch điều chỉnh giao thông của tỉnh Đồng Nai đến năm 2030, phần lớn các tuyến đường được đề xuất xây mới, mở rộng và nâng cấp đều lấy sân bay Long Thành làm trung tâm. Đồng Nai xác định, giao thông là yếu tố tiên quyết giúp phát huy tối đa tiềm năng, thế mạnh của sân bay Long Thành.Thời gian tới, Đồng Nai tiếp tục thực hiện nhiều dự án nhằm hoàn thiện hệ thống giao thông giữa sân bay Long Thành với thành phố Hồ Chí Minh, vùng Tây Nguyên và các địa phương. Trong đó, Dự án đường kết nối từ phường Đồng Xoài đến đường Vành đai 4 – Thành phố Hồ Chí Minh có chiều dài hơn 60 km với 4 làn xe, vận tốc thiết kế 80 km/giờ. Tỉnh cũng đang đẩy nhanh giải quyết các thủ tục để mở rộng, xây dựng 3 tuyến đường tỉnh (769, 773, 770B) với tổng chiều dài hơn 110 km, vốn đầu tư khoảng 18.000 tỷ đồng; xây dựng cầu thay phà Cát Lái, cầu Long Hưng. Đây là các dự án trọng điểm của Đồng Nai nhằm hình thành trục giao thông kết nối các địa phương trong tỉnh với sân bay Long Thành, góp phần kết nối sân bay Long Thành với Thành phố Hồ Chí Minh.

Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai chỉ đạo ngành chức năng trong tỉnh phối hợp cùng chủ đầu tư tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để năm 2026 khởi công các dự án giao thông kết nối sân bay Long Thành. Do các dự án có kinh phí lớn nên tới đây Đồng Nai sẽ huy động các nguồn lực để triển khai, kết hợp hình thức đầu tư giữa hợp đồng BOT, BT, PPP. Tỉnh cũng kiến nghị Trung ương hỗ trợ khoảng 27.000 tỷ đồng để thực hiện các dự án.

Theo Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam, hiện đơn vị đang nghiên cứu, lựa chọn phương án khai thác tại sân bay Long Thành. Nửa đầu năm 2026, khi đi vào khai thác thương mại, sân bay Long Thành chỉ có tuyến giao thông đến Quốc lộ 51 và cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây. Người dân đang rất quan tâm vấn đề khi đến sân bay Long Thành họ sẽ di chuyển về Thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương như thế nào, bằng phương tiện gì. Các đơn vị liên quan cần đẩy nhanh việc xây dựng tuyến giao thông đường bộ, đường sắt kết nối với sân bay Long Thành.

PGS.TS Trần Đình Thiên - nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ cho rằng, sân bay Long Thành có vị thế rất lớn, công trình này giải quyết nhiều vấn đề mang tính chiến lược, cơ bản ở tầm quốc gia. Những năm qua, sân bay Tân Sơn Nhất quá tải, tắc nghẽn, đây là vấn đề tắc nghẽn về hàng không ở tầm quốc gia. Sân bay Long Thành có sứ mệnh giải quyết vấn đề tắc nghẽn quốc gia, giúp kết nối vùng, kết nối Việt Nam với quốc tế.

Mục tiêu của sân bay Long Thành là trở thành sân bay trung chuyển quốc tế trong thời đại công nghệ cao, kết nối toàn cầu. Sân bay Long Thành đang tạo ra áp lực để giao thông trong vùng phải thay đổi, nhiều dự án đường bộ, đường sắt kết nối với sân bay đang và sẽ triển khai. Hệ thống giao thông kết nối đồng bộ giữa sân bay Long Thành với khu vực sẽ giải tỏa những ách tắc, tạo nên sức mạnh phát triển vùng.

Theo ông Thiên, để sân bay Long Thành hoạt động hiệu quả thì đường sắt nối sân bay với Thành phố Hồ Chí Minh là đặc biệt quan trọng, cần phải làm ngay. Cơ quan Trung ương cần đề ra cơ chế chính sách để hỗ trợ, tạo điều kiện cho Đồng Nai phát huy tiềm năng, lợi thế sân bay Long Thành.