Hoàn thiện khung pháp lý về lựa chọn đầu tư thực hiện dự án có sử dụng đất

Bộ Tài chính cho biết, Bộ này đang hoàn thiện dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 115/2024/NĐ-CP ngày 16/9/2024 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn đầu tư thực hiện dự án đầu tư có sử dụng đất (Nghị định sửa đổi) để trình Chính phủ ban hành.

Dự thảo Nghị định dự kiến sửa đổi 32 Điều, bổ sung 7 Điều, bãi bỏ 3 Điều trên tổng số 75 Điều của Nghị định số 115/2024/NĐ-CP, góp phần tiếp tục đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian, đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư.

Theo Bộ Tài chính, việc ban hành Nghị định sửa đổi là rất cấp bách, nhằm tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về đấu thầu phù hợp với quy định mới, bảo đảm tính khả thi, thống nhất, đồng bộ của Luật Đấu thầu (đã được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 90/2025/QH15), đồng thời góp phần tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện Luật PPP và Nghị định số 115/2024/NĐ-CP.

Theo các quy định hiện hành, đối với dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực, thực hiện theo quy định tại Nghị định số 23/2024/NĐ-CP (gồm 69 Điều) được Chính phủ ban hành ngày 27/02/2024 để quy định đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, bảo đảm có hiệu lực thi hành cùng với Luật Đấu thầu năm 2023

Đối với dự án đầu tư có sử dụng đất, thực hiện theo quy định tại Nghị định số 115/2024/NĐ-CP (gồm 75 Điều) được Chính phủ ban hành ngày 16/9/2024, bảo đảm có hiệu lực thi hành cùng với Luật Đất đai năm 2024.

Qua rà soát, Bộ Tài chính nhận định, Nghị định số 115/2024/NĐ-CP và Nghị định số 23/2024/NĐ-CP có 55 điều quy định tương tự về quy định chung; quy trình, thủ tục mời quan tâm, đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế lựa chọn nhà đầu tư; nội dung thẩm định và trách nhiệm thẩm định, phê duyệt trong quá trình lựa chọn nhà đầu tư; xử lý tình huống, kiểm tra, giám sát hoạt động lựa chọn nhà đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư qua mạng.

Do đó, về hình thức ban hành của dự thảo Nghị định sửa đổi, Bộ Tài chính đề xuất Nghị định sửa đổi sẽ thay thế Nghị định số 23/2024/NĐ-CP để tránh trùng lặp về nội dung, bảo đảm thống nhất trong quy định về đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư dự án đầu tư kinh doanh. Các nội dung khác biệt giữa dự án đầu tư có sử dụng đất và dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực sẽ được lồng ghép tại các điều khoản tương ứng tại dự thảo Nghị định.

Liên quan đến các nội dung Luật Đấu thầu giao Chính phủ quy định chi tiết và nội dung điều chỉnh để phù hợp với quy định của Luật Đấu thầu sửa đổi, Bộ Tài chính cho biết Luật Đấu thầu đã được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 90/2025/QH15 đã điều chỉnh, bổ sung một số quy định về bảo đảm cạnh tranh; bổ sung các đối tượng được hưởng ưu đãi trong đấu thầu; phương pháp, tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu.

Do đó, dự thảo Nghị định dự kiến sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến bảo đảm cạnh tranh; sửa đổi, bổ sung đối tượng, cách thức tính ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư đối với nhà đầu tư là doanh nghiệp khoa học và công nghệ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo được cơ quan có thẩm quyền công nhận, trung tâm đổi mới sáng tạo; tổ chức, doanh nghiệp đã được cấp Giấy chứng nhận là doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp thành lập mới từ dự án đầu tư sản xuất sản phẩm công nghệ cao; nhà đầu tư nước ngoài có cam kết chuyển giao công nghệ cho nhà đầu tư, đối tác trong nước.

Cùng với đó, sửa đổi, bổ sung quy định về tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu, nguyên tắc xét duyệt trúng thầu theo hướng loại bỏ tiêu chí liên quan đến kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự của nhà đầu tư; sửa đổi, bổ sung các quy định có liên quan đến quy trình, thủ tục đấu thầu nhằm tiếp tục đơn giản hóa quy trình, thủ tục, rút ngắn thời gian thực hiện dự án.

Ngoài ra, dự thảo Nghị định sửa đổi cũng sửa đổi, bổ sung các nội dung để đơn giản hóa quy trình, thủ tục; bảo đảm đồng bộ với các quy định về đấu thầu lựa chọn nhà thầu, tiếp tục xử lý những vướng mắc, bất cập đã phát sinh trong quá trình thực hiện hoạt động đấu thầu, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong hoạt động đấu thầu trên cơ sở kế thừa quy định tại Luật Đấu thầu năm 2023, gồm: trách nhiệm, nội dung quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu; xử lý vi phạm; xử lý tình huống trong đấu thầu…