Kế hoạch ngân sách của Italy có thể "châm ngòi" mâu thuẫn với EU

Giới phân tích cho rằng kế hoạch ngân sách này có thể gây mâu thuẫn giữa Italy và Liên minh châu Âu (EU) bởi cao gấp ba lần so với mức chi tiêu của Chính phủ tiền nhiệm.

Thâm hụt ngân sách 2,4% GDP của Italy vẫn còn thấp hơn mức trần 3% GDP của EU. Tuy nhiên, Italy hiện lại có mức nợ công cao thứ hai trong EU, sau Hy Lạp, và là một trong những nước có nhịp độ tăng trưởng kinh tế chậm nhất.

Vì vậy, Ủy ban châu Âu (EC) lo ngại chỉ tiêu thâm hụt ngân sách này có thể làm gia tăng nợ công của Italy, hiện đã ở mức 131% GDP.

Báo La Stampa của Italy cho rằng kế hoạch ngân sách này của Rome sẽ gây ra mâu thuẫn với Brussels. Đây là "cuộc chiến" mà Italy sẽ giành thắng lợi, dù cho EC có bác bỏ kế hoạch ngân sách này hay đưa ra biện pháp trừng phạt Italy do đã vi phạm các quy định của EU về thâm hụt ngân sách.

Chính phủ Italy sẽ coi đây như là một ví dụ cho thấy sự can thiệp của Brussels đối với các vấn đề nội bộ của Italy.

EC sẽ quyết định phải hành động như thế nào vào tháng 10/2018 khi Italy chính thức gửi kế hoạch ngân sách của nước này cho Brussels.

Nếu EC không có động thái gì thì điều đó có nghĩa EC "bật đèn xanh" cho kế hoạch ngân sách của Italy. Nhưng nếu Brussels hành động, Chính phủ Italy lúc đó có thể sẽ đóng vai là "người chịu thiệt hại".

Đây là một kịch bản khá phổ biến và đã từng được Italy áp dụng thành công trong vụ sập cầu ở Genoa làm 40 người thiệt mạng hồi tháng 8/2018.

Tuy nhiên, mối nguy thực sự đối với Italy không phải là từ EC mà chính là các thị trường tài chính. Chênh lệch về chi phí vay mượn giữa Italy và Đức đã tăng lên tới 2,8 điểm phần trăm trong ngày 28/9, gần gấp đôi so với thời điểm trước khi chính phủ đương nhiệm của Italy lên nắm quyền điều hành đất nước.

Giá cổ phiếu của các ngân hàng Italy cũng đã giảm mạnh trong ngày giao dịch cuối cùng của tuần này. Ngoài ra, các cơ quan xếp hạng tín nhiệm cũng có thể sẽ tính đến khả năng hạ bậc tín nhiệm của Italy và điều này càng tác động mạnh đến các thị trường tài chính.

Hai Phó Thủ tướng của Italy là ông Matteo Salvini và ông Luigi Di Maio lập luận rằng, kế hoạch ngân sách mới của Italy sẽ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, gia tăng thu nhập và cho phép nợ công giảm khoảng 1% GDP.

Ông Salvini tuyên bố nếu EU bác bỏ kế hoạch ngân sách của Italy thì nước này sẽ vẫn cứ xúc tiến kế hoạch của mình. Phó Thủ tướng Di Maio thì có lời lẽ ôn hòa hơn chút ít khi khẳng định chính phủ của ông không hề muốn gây mâu thuẫn với EU và đang bắt đầu cuộc đối thoại với EU về vấn đề này.