Khắc phục thẻ vàng IUU: TP. Hồ Chí Minh số hóa nhật ký tàu cá

Ngày 26/6, Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh ban hành kế hoạch triển khai hệ thống nhật ký khai thác thủy sản điện tử và khắc phục triệt để tồn tại trong công tác chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), thể hiện quyết tâm đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả giám sát tàu cá và quyết tâm gỡ cảnh báo "Thẻ vàng" của Ủy ban châu Âu (EC) trong năm 2026.

Tính đến tháng 6/2026, toàn thành phố có 2.823 tàu cá có chiều dài từ 12 mét trở lên thuộc diện bắt buộc phải cài đặt ứng dụng nhật ký khai thác điện tử. Theo kế hoạch, UBND thành phố triển khai các giai đoạn theo từng loại phương tiện. Nhóm 234 tàu cá có chiều dài từ 24 mét trở lên phải hoàn thành lắp đặt hệ thống trước ngày 1/7/2026.

Tiếp đó, nhóm 1.963 tàu có chiều dài từ 15 mét đến dưới 24 mét có thời hạn chót để hoàn thành là ngày 1/9/2026. Đối với 626 tàu thuộc nhóm từ 12 mét đến dưới 15 mét, hạn cuối cùng để hoàn thiện toàn bộ hệ thống là ngày 1/1/2027. Tất cả các tàu cá thuộc diện nêu trên phải áp dụng nghiêm túc hệ thống nhật ký điện tử trong suốt quá trình hoạt động.

Bên cạnh việc số hóa nhật ký khai thác, việc giám sát hành trình trên biển được chính quyền đặc biệt chú trọng để ngăn chặn kịp thời các sai phạm. Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Thành phố và Ban quản lý các cảng cá được giao nhiệm vụ phải kiểm soát toàn bộ tàu cá xuất nhập bến thông qua hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác điện tử.

Đáng chú ý, cơ quan chức năng sẽ củng cố hồ sơ để xử lý dứt điểm các tàu cá mất kết nối giám sát hành trình trên 6 giờ không báo cáo vị trí về bờ hoặc trên 10 ngày không đưa phương tiện về bến. Đối với những tàu thuyền chưa đủ điều kiện hoạt động, Ủy ban nhân dân các xã, phường và đặc khu Côn Đảo phải theo dõi sát sao, tiến hành gắn thiết bị định vị và tuyệt đối không cho phép ra khơi.

Nhằm đồng bộ hóa dữ liệu quản lý, Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các đơn vị chức năng rà soát, đối soát dữ liệu tàu cá vào Cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia và hệ thống giám sát hành trình với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư VNeID để đảm bảo thông tin chính xác.

Lực lượng chức năng sẽ tăng cường tuần tra tại các bãi ngang, cửa sông, cửa biển để xử lý nghiêm tàu cá "3 không" gồm không đăng ký, không đăng kiểm, không cấp phép và các trường hợp tháo gỡ, vận chuyển thiết bị giám sát hành trình trái quy định. Các vụ việc nghiêm trọng đưa tàu cá và ngư dân đi khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài sẽ bị điều tra, xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật nhằm xây dựng nghề cá có trách nhiệm và phát triển bền vững.

Với quyết tâm gỡ cảnh báo Thẻ vàng của Ủy ban châu Âu trong năm 2026, Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh kiên quyết điều tra và xử phạt nặng các trường hợp cố tình tháo gửi thiết bị giám sát hành trình sang tàu khác hoặc đưa phương tiện đi khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài.

Quán triệt tinh thần chỉ đạo xuyên suốt từ trung ương đến địa phương, Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh: Người đứng đầu các đơn vị không được né tránh hay đùn đẩy trách nhiệm. Bất kỳ tổ chức hoặc cá nhân nào lơ là, chậm trễ làm ảnh hưởng đến tiến trình gỡ cảnh báo thẻ vàng của Ủy ban châu Âu sẽ bị xử lý nghiêm minh theo đúng quy định của pháp luật.