Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI: Tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận vốn, duy trì đà tăng trưởng

Theo chương trình Kỳ họp, sáng 31/10, Quốc hội tiếp tục phiên thảo luận tại hội trường về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027. 

Đóng góp ý kiến tại phiên họp, các đại biểu bày tỏ nhất trí cao với các báo cáo của Chính phủ trình Quốc hội, đánh giá năm 2026, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo rất quyết liệt để thể chế hóa các chủ trương, nghị quyết của Bộ Chính trị, tháo gỡ có hiệu quả các điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực phục vụ cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

Khẳng định muốn tăng trưởng cao thì phải có nguồn lực và vốn, đại biểu Trịnh Xuân An (Đồng Nai) nhấn mạnh, vốn là "nguồn năng lượng" cho sản xuất kinh doanh, trong khi nhu cầu dành cho hạ tầng, công trình là rất lớn thì cũng cần bảo đảm cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể tiếp cận vốn với lãi suất phù hợp để duy trì hoạt động đầu tư và phát triển.

Đại biểu Trịnh Xuân An cho rằng, trước hết phải coi giảm lãi suất cho vay thực tế là một trong những trọng tâm điều hành của Chính phủ; cần phối hợp điều tiết thanh khoản, giảm chi phí vốn, điều tiết chi phí hoạt động của ngân hàng, minh bạch lãi suất vay, phí ưu đãi và các khoản phí để doanh nghiệp thực sự giảm được gánh nặng vay vốn; đổi mới, bảo lãnh tín dụng, cho vay theo dòng tiền, đơn hàng và chuỗi cung ứng. Đồng thời cần nghiên cứu hỗ trợ lãi suất có mục tiêu, thời hạn và nguồn lực rõ ràng; cơ cấu lại thời hạn trả nợ đối với doanh nghiệp khó khăn tạm thời nhưng có phương án phục hồi sản xuất khả thi; xem xét khoanh nợ trong những trường hợp đủ điều kiện và được kiểm soát chặt chẽ. Hạ lãi suất phải đi cùng với an toàn hệ thống, ổn định tỷ giá và kiểm soát lạm phát. Cùng với đó, phát triển nguồn huy động dài hạn và thị trường vốn để đáp ứng nhu cầu đầu tư lớn, giảm sức ép lên tín dụng ngân hàng. Đại biểu tỉnh Đồng Nai đề nghị, Chính phủ xây dựng phương án vốn cho năm 2027 và các năm tiếp theo, làm rõ cần bao nhiêu, huy động từ đâu, kỳ hạn nào, định hướng và phân bổ cho ai, tạo ra kết quả gì đối với nguồn vốn.

Quan tâm tới giải pháp duy trì đà tăng trưởng và hiệu quả sử dụng các nguồn lực phát triển, đại biểu Nguyễn Đặng Ân (Lạng Sơn) cho rằng, cùng với việc quan tâm đến số lượng doanh nghiệp gia nhập thị trường, cần chú trọng hơn đến quy mô doanh nghiệp, chất lượng hoạt động, khả năng duy trì sản xuất kinh doanh và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đối với đầu tư công, bên cạnh việc đẩy nhanh tiến độ giải ngân, đại biểu tỉnh Lạng Sơn đề nghị cần tiếp tục quan tâm đến chất lượng công trình, tiến độ hoàn thành và hiệu quả khai thác, sử dụng sau đầu tư, đặc biệt là thời điểm đưa vào khai thác năng lực sản xuất tạo thêm. Theo đại biểu, hiện nay vẫn có những dự án chuyển tiếp phát sinh vướng mắc về cơ chế xử lý, nhất là các dự án được triển khai theo quy định của giai đoạn trước, có những vấn đề địa phương phải chủ động giải quyết theo thẩm quyền nhưng cũng có những trường hợp cần cơ quan Trung ương xem xét vì liên quan đến phạm vi áp dụng hoặc điều kiện thực hiện cơ chế xử lý đã được ban hành.

Do đó, đại biểu Nguyễn Đặng Ân đề nghị, Chính phủ tiếp tục rà soát, phân loại rõ các dự án tồn đọng theo nguyên nhân và thẩm quyền giải quyết. Đối với những vướng mắc thực sự vượt thẩm quyền địa phương, cần xác định rõ phương án và thời hạn xử lý. Việc đánh giá kết quả tháo gỡ cần chú trọng số lượng dự án thực sự tiếp tục triển khai, hoàn thành và đưa vào khai thác, tránh tình trạng nguồn lực tiếp tục bị tồn đọng, lãng phí. Tiếp tục quan tâm đến các giải pháp duy trì đà tăng trưởng cao hơn năm trước, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu tư, bảo đảm tăng trưởng kinh tế gắn với tạo thêm nhiều việc làm mới, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống nhân dân.

Nêu thực tế hiện nay các doanh nghiệp vẫn đang chịu sức ép rất lớn về vốn, chi phí và thị trường sức mua yếu, không có nguồn tiền để triển khai các dự án, sản xuất, từ góc độ cộng đồng doanh nghiệp, đại biểu Nguyễn Cao Sơn (Phú Thọ) đề nghị, Ngân hàng Nhà nước khẩn trương chỉ đạo các ngân hàng thương mại kéo dài, mở rộng cơ chế, cơ cấu lại thời gian trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ đến hết năm 2027 đối với các doanh nghiệp gặp khó khăn do thị trường nhưng sử dụng vốn đúng mục đích, có phương án phục hồi khả thi.

Đại biểu tỉnh Phú Thọ đề xuất mở rộng quy mô đối tượng của chương trình tín dụng ưu đãi cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, cho người thuê nhà, mua nhà ở xã hội; giảm phí bảo lãnh dự thầu, phí thực hiện hợp đồng và phí trả nợ trước hạn, khi nghĩa vụ bảo lãnh giảm theo xác nhận của các bên thì giải tỏa ký quỹ tương ứng, hoàn thành hướng dẫn đối với vấn đề này trong Quý 1 năm 2027./.