Người nhập cư - “cứu cánh” của nền kinh tế Đức

Theo phóng viên TTXVN tại Berlin, ngày 22/10, Cơ quan Thống kê Liên bang Đức (Destatis) công bố báo cáo cho biết người nhập cư và con cái của họ hiện vào khoảng hơn 23 triệu người, chiếm 26% lực lượng lao động tại Đức.

Con số này phản ánh một thực tế không thể phủ nhận là nền kinh tế lớn nhất châu Âu đang phụ thuộc ngày càng nhiều vào lao động có nguồn gốc di cư để duy trì hoạt động của nhiều ngành then chốt.

Cảnh sát Đức áp giải người nhập cư bất hợp pháp tại Forst, gần biên giới với Ba Lan, ngày 11/10/2023. Ảnh: AFP/TTXVN

Các dữ liệu từ khảo sát vi mô cho thấy nếu không có nhóm lao động này, nhiều lĩnh vực của nền kinh tế Đức, từ công nghiệp chế tạo, dịch vụ đến chăm sóc xã hội sẽ rơi vào tình trạng thiếu hụt nhân sự nghiêm trọng trong năm 2024.

Theo Destatis, ngành cơ khí hàn và kỹ thuật ghép nối có tỷ lệ lao động nhập cư cao nhất, lên tới 60%, tiếp theo là ngành ẩm thực và chế biến thực phẩm 54%. Hai lĩnh vực khác cũng phụ thuộc nặng nề vào nguồn nhân lực di cư là chăm sóc người cao tuổi và sản xuất ô tô, mỗi nơi người nhập cư chiếm khoảng 32% tổng số lao động. Trong khi đó, các ngành như nông nghiệp - 15%, cảnh sát, cứu hỏa -8% hay hệ thống tư pháp lại có tỷ lệ thấp hơn - 9%, dù bản thân các lĩnh vực này cũng đang thiếu nhân lực trầm trọng.

Một điểm đáng chú ý trong định nghĩa của Destatis là người có nguồn gốc nhập cư không chỉ là người sinh ra ở nước ngoài mà còn bao gồm cả những người có ít nhất bố hoặc mẹ nhập cư vào Đức sau năm 1950.

Điều này phản ánh thế hệ thứ hai, thậm chí thứ ba của người nhập cư nay đã trở thành một phần không thể tách rời trong cấu trúc kinh tế - xã hội Đức.

Các chuyên gia kinh tế cảnh báo Đức đang đối mặt với khủng hoảng nhân khẩu học khi tỷ lệ sinh thấp và dân số già hóa nhanh. Theo Viện Kinh tế Đức (IW) có trụ sở tại thành phố Cologne (Köln), đến năm 2035, Đức có thể thiếu hơn 7 triệu lao động nếu không có dòng nhập cư mới.

Theo Giáo sư Herbert Brücker, chuyên gia về thị trường lao động tại Đại học Bamberg, nếu không có người nhập cư, nhiều doanh nghiệp sẽ không thể hoạt động, từ nhà máy đến bệnh viện, ảnh hưởng sống còn đến tăng trưởng kinh tế Đức.

Thực tế, trong thập niên qua, người nhập cư đã trở thành cứu cánh cho thị trường lao động Đức. Chỉ riêng trong giai đoạn 2015-2023, hơn 3 triệu người tị nạn và lao động di cư đã đến Đức, trong đó phần lớn đến từ Syria, Afghanistan, Ukraine, và gần đây là các nước vùng Balkan.

Theo Cơ quan Việc làm Liên bang (BA), những người nhập cư đến Đức trong 10 năm qua đóng góp khoảng 50 tỷ euro (58 tỷ USD) mỗi năm vào quỹ bảo hiểm xã hội, minh chứng rằng họ là người đóng thuế chứ không phải người hưởng thụ.

Chính phủ Đức kỳ vọng thu hút khoảng 400.000 lao động nước ngoài mỗi năm để duy trì mức tăng trưởng và ổn định hệ thống hưu trí. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chỉ thu hút thôi chưa đủ. Theo nhà nghiên cứu thị trường lao động Enzo Weber thuộc Viện IAB, Đức cần cải thiện môi trường sống, việc học ngôn ngữ và công nhận bằng cấp nước ngoài nhanh hơn nếu không muốn người lao động chọn nước khác là điểm đến./.