Nhãn chín muộn gặp khó đầu ra

Dịch COVID-19 quay trở lại với nhiều diễn biến phức tạp khiến đầu ra sản phẩm nhãn chín muộn của Hà Nội gặp nhiều khó khăn dù năm nay được mùa.

Nhãn là cây thứ ba trong bốn loại cây ăn quả chủ lực để xuất khẩu của Hà Nội gồm: Chuối, bưởi, cam canh và nhãn. Năm 2020, diện tích nhãn đạt 1.980 ha, tăng hơn 258 ha so với năm 2017, sản lượng thu hoạch ước đạt 21.600 tấn, tăng 8.446 tấn.

Trong số đó, diện tích nhãn chín muộn (HTM1, HTM2) hơn 650 ha, năng suất đạt khoảng 20 tấn/ha, sản lượng 13.000 tấn. Do tác động của dịch COVID-19, đầu ra của nhãn cũng gặp nhiều khó khăn. Thị trường nội địa vẫn là trọng tâm trong tiêu thụ cho trái nhãn trong mùa vụ này.

Giống nhãn chín muộn HTM1 có hình cầu hơi lệch, màu vàng nâu, vỏ quả mỏng, cùi dày, giòn, nhiều nước, thơm và có màu trắng trong và cho thu hoạch trong thời điểm từ 20/8-10/9. Trong khi giống nhãn chín muộn HTM2 có hình quả cầu, màu vàng sáng, bề mặt vỏ quả hơi sần, vỏ dày, cùi dày, hơi dai, thơm và có màu trắng đục cho thời gian thu hoạch từ 25/8-20/9.

Ông Nguyễn Văn Thành, hộ trồng nhãn tại xã Đại Thành, huyện Quốc Oai, Hà Nội cho biết, năm nay, nhãn chín muộn được mùa và cho thu hoạch sớm hơn so với năm ngoái. Tuy nhiên, mức giá bán thấp hơn 20% so với vụ mùa nhãn 2019.

Mức giá này, người sản xuất có công chứ không lãi nhiều. Hiện vẫn chưa có doanh nghiệp đặt vấn đề xuất khẩu mà chủ yếu là thương lái đến đặt mua hàng. Nếu dịch bệnh tiếp tục diễn biến phức tạp, người trồng nhãn tại xã Đại Thành không khỏi lo lắng về đầu ra của cho sản phẩm.

Ông Lý Đình Quang, Chủ tịch UBND xã Đại Thành cho biết, năm 2020 thời tiết thuận lợi cho cây nhãn ra hoa, kết trái. Sản lượng nhãn chín muộn tại xã Đại Thanh tăng gấp 3 lần so với năm 2019, đạt con số 2.500 tấn, đến thời điểm này bắt đầu cho thu mua.

Do ảnh hưởng của dịch, từ đầu năm đến nay, xã hỗ trợ cho nông dân áp dụng tiến bộ kỹ thuật mới, đầu tư thâm canh, triển khai sản xuất nhãn chín muộn theo hướng VietGAP; tổ chức hoạt động hỗ trợ hộ nông dân liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm; cung cấp thông tin thị trường, xúc tiến thương mại và hướng dẫn các hộ chứng nhận chất lượng sản phẩm nông sản an toàn.

Mức giá bán từ 25.000-30.000 đồng/kg tương đương với cùng kỳ năm ngoái. Dự kiến, vụ nhãn năm nay cho doanh thu khoảng 50 tỷ đồng - ông Lý Đình Quang cho biết.

Ông Nguyễn Xuân Đại, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội cho hay, mặc dù chín sớm hơn so với mọi năm nhưng nhãn chín muộn Hà Nội cho thu hoạch sau các vùng trồng nhãn khác; trong khi, diện tích trồng nhãn chín muộn chưa nhiều chỉ khoảng 650 ha. Bình thường, giá nhãn chín muộn của Hà Nội đã cao hơn các vùng khác. Hiện giá vẫn giữ ở 25.000-30.000 đồng/kg, các nhà vườn vẫn có lợi nhuận.

Việc chủ động tìm đầu ra cho sản phẩm nhãn chín muộn thông qua việc ký hợp đồng tiêu thụ với các doanh nghiệp đã được Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn triển khai từ cách đây 3 năm. Nhờ cắt giảm các khâu trung gian, doanh nghiệp mua trực tiếp từ nhà vườn đã đem lại lợi ích cho cả người trồng nhãn và doanh nghiệp.

Người trồng bán được với giá cao hơn còn doanh nghiệp mua với giá thấp hơn. Do đó, cứ đến vụ thu hoạch là doanh nghiệp lại đến thu mua trực tiếp cho bà con. Các vùng nhãn chín muộn của Hà Nội được nhiều doanh nghiệp, siêu thị, cửa hàng tiện ích thu mua khoảng 30-40%, phần còn lại do thương lái thu mua.

Những năm trước, nhãn chín muộn Hà Nội đã xuất khẩu sang Mỹ, Australia, EU... Năm nay, người dân kỳ vọng đẩy mạnh xuất khẩu được nhiều hơn. Tuy nhiên, ngay trước ngày thu hoạch, diễn biến dịch bệnh COVID-19 phức tạp khiến đầu ra bất lợi.

Để chủ động giải pháp tiêu thụ, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Hà Nội đã mời các doanh nghiệp về thực tế các vườn nhãn đánh giá chất lượng quả; đồng thời, tạo diễn đàn gặp gỡ giữa doanh nghiệp xuất khẩu với các hợp tác xã, bàn giải pháp xúc tiến thương mại.

Bên cạnh đó, Sở cũng tăng cường tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, quảng bá, tiêu thị sản phẩm trên các website, truyền hình, báo chí,... để mở rộng thị trường tiêu thụ.

Sau khi kiểm tra thực tế tại vườn, đã có 3 doanh nghiệp xuất khẩu ký biên bản hợp tác tiêu thụ nhãn với các hợp tác xã. Đây là tín hiệu lạc quan đối với người trồng nhãn.

Bà Ngô Thị Thu Hồng- Tổng giám đốc Công ty CP Ameii Việt Nam- đánh giá, tiềm năng xuất khẩu cho trái nhãn chín muộn Hà Nội là khá lớn. Những năm trước, chủ yếu xuất khẩu nhãn miền Nam nhưng năm nay doanh nghiệp bắt tay xúc tiến xuất khẩu trái nhãn miền Bắc. Dự kiến, nhãn chín muộn Hà Nội sẽ được Công ty chào hàng sang thị trường châu Âu./.