Sức tiêu thụ nội địa tăng, doanh nghiệp chuyển hướng chiến lược

13:06' - 16/04/2026
BNEWS Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, sức mua từ các thị trường xuất khẩu chưa phục hồi mạnh, thị trường trong nước vẫn phát huy vai trò “điểm tựa” quan trọng đối với doanh nghiệp.

Đáng chú ý, xu hướng người tiêu dùng ưu tiên hàng Việt ngày càng rõ nét, buộc doanh nghiệp phải tái định vị chiến lược, tập trung khai thác sâu thị trường nội địa.

Tuy nhiên, đây không còn là “sân nhà dễ tính” như trước, mà đang đặt ra những tiêu chuẩn ngày càng khắt khe.

* Xu hướng ưu tiên hàng Việt ngày càng rõ nét

Theo ghi nhận từ các hệ thống bán lẻ, tỷ lệ hàng Việt trong giỏ mua sắm của người tiêu dùng đang tăng lên đáng kể. Tại nhiều siêu thị, hàng nội địa hiện chiếm đến trên 90% cơ cấu hàng hóa. Điều này không chỉ đến từ yếu tố giá cả cạnh tranh, mà còn do chất lượng sản phẩm trong nước ngày càng được cải thiện, mẫu mã đa dạng hơn.

Người tiêu dùng đang dần quay lại sản phẩm trong nước, nếu đáp ứng tốt về chất lượng, nguồn gốc rõ ràng và giá bán hợp lý. Đặc biệt, trong bối cảnh thu nhập còn chịu áp lực, người tiêu dùng có xu hướng “chi tiêu thông minh”, ưu tiên những sản phẩm thiết yếu, có giá trị sử dụng cao. Đây chính là cơ hội để hàng Việt gia tăng độ phủ trên thị trường nội địa.

Không chỉ ở kênh siêu thị, xu hướng này còn thể hiện rõ trên các sàn thương mại điện tử và các kênh mua sắm truyền thống. Nhiều sản phẩm nông sản, thực phẩm chế biến, sản phẩm thời trang… sản xuất trong nước đang dần chiếm ưu thế nhờ lợi thế về độ tươi mới và khả năng đáp ứng nhanh nhu cầu thị trường.

Là người tiêu dùng hiện đại, nhưng chị Phạm Thị Thu Thảo, Phường Tân Mỹ, TP. Hồ Chí Minh vẫn duy trì thói quen mua sắm quần áo tại các cửa hàng vật lý. Đặc biệt, sản phẩm trong nước là ưu tiên lựa chọn hàng đầu của chị, bởi mẫu mã, chất lượng ngày một nâng lên và trải nghiệm mua sắm cũng được cải thiện đáng kể.

“Tôi cũng từng đặt quần áo trên mạng, chủ yếu là hàng sản xuất từ nước ngoài, với giá khá rẻ, chỉ vài chục nghìn 1 cái áo, nhưng thường đặt 10 sản phẩm thì chỉ dùng được 3 đến 4 cái. Thế nên gần đây tôi chuyển sang trải nghiệm mua sắm tại tiệm thời trang, trong trung tâm thương mại hay cửa hàng, rồi tìm những gian hàng chính hãng để đặt mua, thì có thể yên tâm vì mình đã biết chất vải của hãng đó. Hàng trong nước đang ngày càng trẻ hóa, khá phù hợp với nhu cầu đa dạng của giới trẻ”, chị Thảo cho biết.

Theo ông Phạm Văn Việt, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty TNHH Việt Thắng Jean, đơn vị đã dành nhiều năm phát triển thị trường nội địa song song với xuất khẩu, nhờ đó, doanh thu nội địa tăng trưởng rõ rệt, trung bình 15 - 20% mỗi năm. Thị trường 100 triệu dân ngày càng phát triển thành mảnh đất màu mỡ cho doanh nghiệp.

“Với thị trường Việt Nam chúng tôi hiểu từ hơi thở, văn hóa, thói quen, đến tốc độ phát triển ở từng khu vực, không lý gì mình lại không đẩy mạnh khai thác. Nhãn hàng V-SixtyFour đã bước đầu định vị được thị trường, năm 2025 tăng trưởng đến 300% trên kênh thương mại điện tử. Chúng tôi kiên trì chú trọng chất lượng sản phẩm, đa dạng mẫu mã, và quan trọng nhất là cam kết chuẩn hóa quy trình sản xuất tiêu chuẩn Châu Âu, minh bạch từ nguyên liệu đến sản xuất, giá cả phù hợp. Với sự hưởng ứng của người Việt, chúng tôi tin tăng trưởng thị trường nội địa sẽ ngày càng cao”, ông Phạm Văn Việt chia sẻ.

Với những tín hiệu tích cực từ thị trường nội địa, giống như Việt Thắng Jean, nhiều doanh nghiệp khách cũng chủ động điều chỉnh chiến lược kinh doanh, giảm phụ thuộc xuất khẩu. Nhờ đó, tỷ trọng tiêu thụ nội địa của nhiều doanh nghiệp đã tăng từ 10 – 20% lên 30 – 40% trong cơ cấu doanh thu, thúc đẩy doanh nghiệp tập trung đầu tư hệ thống phân phối trong nước, các kênh bán lẻ hiện đại, thương mại điện tử và xây dựng thương hiệu.

 

* Dư địa lớn nhưng cần chiến lược dài hạn

Doanh nghiệp xoay trục, nhưng “sân nhà” không dễ. Theo các chuyên gia thị trường, thị trường nội địa hiện nay không còn là “vùng trũng” về tiêu chuẩn, người tiêu dùng ngày càng đòi hỏi cao về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, cũng như trải nghiệm mua sắm. Khảo sát của Hiệp hội Doanh nghiệp hàng Việt Nam  chất lượng cao chỉ ra, 50% người tiêu dùng được hỏi sẽ quan tâm đầu tiên đến vấn đề an toàn thực phẩm, thông tin rõ ràng, và phải đạt các chứng nhận chất lượng. Do đó, đầu tư vào minh bạch nguồn gốc, chứng nhận và truyền thông kiểm chứng trở nên quan trọng đối với doanh nghiệp. Khảo sát cũng cho thấy, thị trường nội địa còn nhiều dư địa để khai thác, nhất là tại khu vực miền Bắc và miền Trung.

Nhóm hàng thời trang may mặc đa dạng mẫu mã tại kênh bán lẻ Thành phố Hồ Chí Minh. Ảnh: Mỹ Phương - TTXVN
Theo ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Tổng Giám đốc Tập đoàn Xuân Nguyên, người tiêu dùng hiện nay đang phân theo hai xu hướng nổi bật, đó là là tiêu dùng thông minh, lựa chọn sản phẩm dựa trên chất lượng thật, không “sính ngoại” và xu hướng chi tiêu thắt chặt, cân nhắc rất kỹ trước khi quyết định mua. Để bắt nhịp tiêu dùng, sản phẩm của đơn vị tập trung vào điểm cốt lõi là chất lượng và giá.

“Về chất lượng, chúng tôi luôn chăm chút, đảm bảo chất lượng hàng nội địa với xuất khẩu luôn ngang nhau, để người tiêu dùng đã sử dụng là yên tâm. Chúng tôi cũng tìm hiểu thị hiếu để đa dạng sản phẩm, đáp ứng nhu cầu thị trường, đồng thời thông qua nhiều kênh tích cực quảng bá để thu hút người dân. Về chi phí, chúng tôi cố gắng cắt giảm chi phí sản xuất để giữ giá thành, giữ giá bán, dù nguyên liệu đầu vào tăng cao, bởi lẽ trong tình hình khó khăn, nếu mình tăng giá bán, sẽ càng khó cạnh tranh”, ông Lư Nguyễn Xuân Vũ cho biết.

Nhiều doanh nghiệp cũng chuyển mình theo hướng chuyên nghiệp hơn, chú trọng ba yếu tố then chốt là nâng cao chất lượng, tối ưu giá thành và xây dựng thương hiệu. Trong đó, đầu tư vào công nghệ sản xuất, cải tiến bao bì, đồng thời áp dụng các tiêu chuẩn chất lượng như VietGAP, GlobalGAP… nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng là giải pháp hữu hiệu giúp doanh nghiệp Việt xây dựng nhận diện “hàng Việt Nam chất lượng cao”, gắn với yếu tố văn hóa, câu chuyện sản phẩm, nâng trải nghiệm tiêu dùng.

Theo ông Phạm Văn Việt, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty TNHH Việt Thắng Jean, hiện nay, đơn vị đã ứng dụng công nghệ vào hầu hết các khâu trong sản xuất, có thể tiết giảm 50 - 70% nhân công so với trước đây, từ đó luôn kiểm soát được chi phí giá thành. Ông Việt cho rằng, nếu quyết tâm đầu tư đồng bộ, công nghệ sẽ là lời giải để doanh nghiệp duy trì ổn định sản xuất, ổn định giá cả, linh hoạt chuyển trục cùng thị trường, là yếu tố quyết định để cạnh tranh hiệu quả trên sân nhà.

Ông Huỳnh Phước Nghĩa, Giám đốc Trung tâm Kinh tế, Luật và Quản lý, Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh cho rằng, thị trường nội địa vẫn luôn duy trì vai trò “điểm tựa” cho doanh nghiệp nhiều năm nay, song song với xuất khẩu. Tuy nhiên, dư địa từ thị trường và sự khó lường từ thương mại toàn cầu cho thấy, nếu doanh nghiệp linh hoạt xoay trụ và quan tâm nhiều hơn đến “sân nhà” thì khả năng tăng trưởng sẽ còn rõ rệt hơn.

Ông Phan Văn Chinh, Phó Cục trưởng cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước khẳng định, thị trường nội địa 100 triệu dân luôn phải được coi là thị trường mục tiêu, chứ không phải là thị trường “bệ đỡ”. Người tiêu dùng trong nước có khẩu vị, thị hiếu và yêu cầu riêng, chứ không hề “dễ dãi”, đòi hỏi doanh nghiệp phải chủ động chiến lược bài bản ngay từ đầu.

“Hàng xuất khẩu tiêu chuẩn đóng gói khác hẳn hàng xuất khẩu, nên cần định vị phân khúc sản phẩm nội địa phù hợp. Doanh nghiệp cũng phải quan tâm đến mẫu mã, kiểu dáng, bao bì, chất lượng sản phẩm theo thị hiếu trong nước. Bộ Công Thương đã kết nối cho các doanh nghiệp ngành da giày, dệt may, thủy sản và các doanh nghiệp đang ngày càng khai thác tốt dư địa trong nước, nhưng vẫn chưa tương xứng với tiềm năng 100 triệu dân”, ông Phan Văn Chinh cho biết.

Có thể thấy, xu hướng tiêu dùng ưu tiên hàng Việt đang mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp trong nước. Tuy nhiên, cùng với cơ hội là áp lực cạnh tranh ngày càng gia tăng, buộc doanh nghiệp phải nâng cấp toàn diện từ sản xuất đến phân phối, chứng minh năng lực bằng chất lượng thực sự và chiến lược dài hạn để giữ vững niềm tin thị thường.

Tin liên quan


Tin cùng chuyên mục