Tăng hiệu quả phòng chống gian lận thương mại, xâm phạm sở hữu trí tuệ
BNEWS Gian lận thương mại và hàng giả không chỉ là vấn đề của riêng quốc gia nào mà đã mang tính toàn cầu, đặc biệt trong thời đại nền kinh tế số và thương mại điện tử phát triển.
TS. Bùi Văn Quyền, Viện trưởng Viện Chống gian lận thương mại và hàng giả phát biểu tại sự kiện. Ảnh: Hương Giang - TTXVN
Trong bối cảnh thương mại điện tử, nền kinh tế số và trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển mạnh mẽ, các hành vi gian lận thương mại ngày càng tinh vi, khó kiểm soát, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường kinh doanh, sức khỏe người tiêu dùng và uy tín doanh nghiệp chân chính. Đây là nội dung chính được chia sẻ tại Chương trình “Tập huấn kiến thức về chống gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ” do Viện Chống gian lận thương mại và hàng giả cùng Hội Cựu Công an nhân dân TP. Hồ Chí Minh và Trung tâm Phát triển Sở hữu trí tuệ tổ chức ngày 16/5 tại TP. Hồ Chí Minh.
Theo TS. Bùi Văn Quyền, Viện trưởng Viện Chống gian lận thương mại và hàng giả, hàng giả hiện nay đã trở thành vấn đề toàn cầu, đặc biệt trong thời đại kinh tế số và thương mại điện tử bùng nổ. Sự phát triển của công nghệ, AI và các nền tảng trực tuyến vừa tạo điều kiện cho kinh tế phát triển nhưng đồng thời cũng trở thành “mảnh đất” để các đối tượng lợi dụng thực hiện hành vi gian lận thương mại.
Ông Trần Giang Khuê, Trưởng văn phòng đại diện miền Nam, Cục Sở hữu trí tuệ trình bày tham luận tại chương trình. Ảnh: Hương Giang - TTXVN
Trung tá Nguyễn Duy Khoa, Cán bộ Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an TP. Hồ Chí Minh trình bày tham luận về những thủ đoạn mới của nạn buôn bán hàng giả, hàng nhái. Ảnh: Hương Giang - TTXVN
Không chỉ vậy, các đối tượng còn tổ chức sản xuất theo mô hình khép kín, phân công chuyên nghiệp, chia nhỏ công đoạn ở nhiều địa phương nhằm né tránh sự kiểm tra của cơ quan chức năng. Việc phân tán địa bàn hoạt động khiến quá trình điều tra, truy vết và xử lý trở nên khó khăn hơn rất nhiều.
“Các đối tượng có thể chọn TP. Hồ Chí Minh hay bất kỳ 1 tỉnh phía Nam nào đó là nơi gia công, sản xuất, sau đó vận chuyển hàng hóa ra phía Bắc rồi quay ngược trở lại TP. Hồ Chí Minh tiêu thụ để giấu nguồn hàng”, Trung tá Nguyễn Duy Khoa cho biết. Các đại biểu cũng cho rằng, sự phát triển mạnh của thương mại điện tử và mạng xã hội đang tạo ra thách thức lớn cho công tác chống hàng giả. Nếu trước đây hoạt động buôn bán chủ yếu diễn ra tại cửa hàng, chợ truyền thống thì nay nhiều đối tượng chuyển hoàn toàn lên môi trường mạng. Các đối tượng đưa hàng lên Facebook, TikTok Shop để bán, không đăng ký kho bãi, không đăng ký trụ sở gây khó khăn cho công tác phát hiện, điều tra, truy vết của lực lượng chức năng. Nhiều sản phẩm như sữa trẻ em, thực phẩm chức năng, thuốc đông y, sản phẩm hỗ trợ tiểu đường, gout… được quảng cáo rầm rộ trên mạng xã hội với công dụng “thần kỳ”, khiến người dân dễ dàng tin tưởng và mua sử dụng. Không chỉ dừng lại ở hàng tiêu dùng, tình trạng làm giả thực phẩm cũng diễn biến phức tạp. Theo lực lượng chức năng, đã xuất hiện các vụ biến thịt heo thành thịt bò, sử dụng heo thải loại giả làm thịt động vật quý hiếm hoặc chế biến thực phẩm từ nguyên liệu không bảo đảm chất lượng, khi sử dụng về lâu dài sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người dân.
Doanh nghiệp Yến Hương xưa giới thiệu về các giải pháp phòng chống hàng giả, hàng nhái. Ảnh: Hương Giang - TTXVN
Theo bà Phạm Thị Kiều Oanh, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Thương mại – Dịch vụ - Xuất nhập khẩu Yến Hương xưa, sản phẩm càng có giá trị cao, nguy cơ bị làm giả, làm nhái càng lớn. Ngay từ khi xây dựng thương hiệu, doanh nghiệp đã đầu tư bài bản từ quy trình sản xuất, nhà máy, vùng nguyên liệu, đến công tác bảo hộ nhãn hiệu sản phẩm, như đăng ký sở hữu trí tuệ nhưng để ngăn ngừa rủi ro, doanh nghiệp liên tục ứng dụng, đổi mới công nghệ trong bảo vệ sản phẩm.
“Dù đã sử dụng nhiều công cụ, nhưng chúng tôi rất đau đầu trước vấn nạn làm giả, làm nhái ngày càng tinh vi, phức tạp. Vì vậy chúng tôi cũng mong muốn được cung cấp thêm những giải pháp công nghệ hiện đại, ngăn chặn ngay từ đầu các hành vi sao chép hay làm giả sản phẩm, bảo vệ môi trường kinh doanh lành mạnh và sức khỏe của người tiêu dùng”, bà Phạm Thị Kiều Oanh cho biết. Theo TS. Bùi Văn Quyền, trong bối cảnh công nghệ và AI phát triển mạnh, việc chống hàng giả cần có sự thích ứng nhanh của các cơ quan quản lý cũng như cộng đồng doanh nghiệp. Vấn đề hiện nay không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là sử dụng công nghệ một cách có đạo đức và hiệu quả. “AI nếu được sử dụng đúng sẽ mang lại nhiều giá trị tích cực, nhưng nếu bị lợi dụng sẽ tạo ra rất nhiều thách thức trong công tác chống gian lận thương mại. Tôi mong muốn các doanh nghiệp tiếp tục liên kết, chia sẻ kinh nghiệm, nâng cao năng lực quản trị và chủ động phối hợp với lực lượng chức năng trong đấu tranh chống hàng giả.”, TS. Bùi Văn Quyền cho biết.
Ban tổ chức vinh danh các doanh nghiệp thương hiệu quốc gia lần thứ VII năm 2026. Ảnh: Hương Giang - TTXVN
Thiếu tướng Trần Triều Dương, Phó Chủ tịch Hội Cựu Công an nhân dân TP. Hồ Chí Minh cũng cho rằng tình trạng hàng giả, hàng xâm phạm sở hữu trí tuệ hiện nay “rất nhức nhối” và cần sự tham gia của toàn xã hội.
“Tôi mong rằng các đại biểu, doanh nghiệp sẽ nhận thức rõ hơn các dấu hiệu vi phạm pháp luật để phối hợp cùng cơ quan chức năng phát hiện, đấu tranh và xử lý”, ông nói. Theo các chuyên gia, để nâng cao hiệu quả chống hàng giả trong thời gian tới, cần tăng cường phối hợp giữa công an, quản lý thị trường, hải quan và các cơ quan sở hữu trí tuệ; đồng thời siết chặt quản lý hoạt động kinh doanh trên không gian mạng, xử lý nghiêm các đường dây sản xuất hàng giả quy mô lớn. Bên cạnh đó, người tiêu dùng cũng cần nâng cao cảnh giác trước các quảng cáo “thổi phồng” trên mạng xã hội, lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và không tiếp tay cho hàng giả, hàng kém chất lượng. Cuộc chiến chống hàng giả được dự báo sẽ còn nhiều khó khăn trong thời đại số. Tuy nhiên, với sự vào cuộc đồng bộ của lực lượng chức năng, doanh nghiệp và người tiêu dùng, môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh hoàn toàn có thể được củng cố và bảo vệ.
Tin liên quan
