Thế hệ trẻ Việt Nam dẫn dắt chuyển đổi số và xanh

Sáng 25/11, Talkshow truyền cảm hứng cho giới trẻ với chủ đề “Thế hệ thông minh đương thời - Intelligent Generation NOW” đã mở màn Diễn đàn kinh tế mùa thu 2025 tại Thành phố Hồ Chí Minh với sự tham dự của Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn. Đây là sự kiện kết nối lãnh đạo Chính phủ, chuyên gia quốc tế và thanh niên, thảo luận về tư duy, kỹ năng và trách nhiệm của thế hệ trẻ trong kỷ nguyên AI và tri thức toàn cầu.

Theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới, trong kỷ nguyên số, chuyển đổi xanh và Cách mạng Công nghiệp 4.0, tự động hóa, số hóa và AI vừa tạo áp lực thay đổi việc làm, vừa mở ra cơ hội mới trong năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn và công nghệ môi trường. Dự báo đến năm 2030, thế giới sẽ thiếu khoảng 85 triệu lao động có kỹ năng cao.

Tại Việt Nam và Thành phố Hồ Chí Minh, yêu cầu phát triển nhân lực chất lượng cao càng cấp thiết khi thành phố đặt mục tiêu trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và kinh tế tri thức theo Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Nghị quyết Đại hội XI nhiệm kỳ 2025-2030 của Đảng bộ Thành phố. Tuy nhiên khoảng cách kỹ năng và thiếu hụt nhân lực STEM (những người làm việc trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học) vẫn là thách thức lớn.

Trong bối cảnh đó, thế hệ trẻ Việt Nam được xác định giữ vai trò then chốt, họ sở hữu tư duy toàn cầu, khả năng làm chủ công nghệ và sáng tạo, đồng thời là lực lượng chủ chốt dẫn dắt chuyển đổi xanh - số, nâng cao năng lực cạnh tranh và vị thế quốc tế của Thành phố Hồ Chí Minh.

Phát biểu tại đây, Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh: Cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và sự trỗi dậy của kinh tế tri thức đang định hình lại bản đồ quyền lực, kinh tế và xã hội toàn cầu. Trong bối cảnh đó, Việt Nam đứng trước một cơ hội lịch sử để bứt phá, vươn lên, “theo kịp, tiến cùng và đồng kiến tạo”, hiện thực hóa khát vọng trở thành một quốc gia phát triển, thu nhập cao, hùng cường và thịnh vượng vào năm 2045.

Chính phủ nhận thức rõ, con đường duy nhất để hiện thực hóa khát vọng là dựa vào trí tuệ, đổi mới sáng tạo và khoa học - công nghệ. Chính phủ Việt Nam đang hành động quyết liệt để kiến tạo nền tảng cho một quốc gia số, một xã hội số và một nền kinh tế xanh. Đó không chỉ là xu thế, mà là mệnh lệnh của tương lai. Thành phố Hồ Chí Minh là đầu tàu kinh tế, là trung tâm đổi mới sáng tạo lớn nhất của cả nước. Sứ mệnh của Thành phố không chỉ là phát triển cho riêng mình, mà còn là thử nghiệm những mô hình mới, cơ chế mới để nhân rộng.

Từ góc nhìn của Chính phủ, hạ tầng số không chỉ là cáp quang hay 5G, mà là “con đường cao tốc” cho trí tuệ người Việt vươn ra toàn cầu. Hệ sinh thái sáng tạo không chỉ là các khu công nghệ cao, mà là “mảnh đất lành” để những ý tưởng, dù nhỏ nhất, cũng có cơ hội nảy mầm. Chính phủ cam kết tiếp tục đồng hành, tháo gỡ mọi rào cản về thể chế, đảm bảo môi trường pháp lý minh bạch, công bằng để Thành phố Hồ Chí Minh và thế hệ trẻ được tự do sáng tạo.

“Thế hệ trẻ là tài sản quý giá nhất, là động lực chính và là chủ nhân thực sự của một Việt Nam hùng cường. Việt Nam may mắn có “cửa sổ dân số vàng”, nhưng dân số vàng không tự chuyển hóa thành “tư duy vàng” hay “năng lực vàng” nếu người trẻ không chủ động vươn lên, tự trang bị tri thức và kỷ luật để dẫn dắt thời đại. Không ai có thể chuẩn bị tương lai cho người trẻ tốt hơn chính họ”, Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn khẳng định.

Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn cho rằng: “Thế hệ thông minh đương thời” không chỉ thông minh về công nghệ, AI hay lập trình, mà còn thông minh trong tư duy phản biện, trong khả năng giải quyết vấn đề xã hội và có trí tuệ cảm xúc để hợp tác, kiến tạo giá trị nhân văn. Chính phủ kêu gọi thế hệ trẻ học để hiểu và hành động; sáng tạo nhưng cũng kỷ luật và kiên trì; khởi nghiệp không chỉ để làm giàu mà còn để giải quyết vấn đề xã hội và đất nước. Người trẻ hãy dấn thân, đồng hành cùng Nhà nước và doanh nghiệp trong quá trình kiến tạo tương lai đất nước. Chính phủ đặt niềm tin “Thế hệ thông minh đương thời” của Việt Nam với sự hỗ trợ của Chính phủ, chính quyền các cấp, sự đồng hành của các đối tác quốc tế và ngọn lửa nhiệt huyết của Thành phố Hồ Chí Minh sẽ viết nên những kỳ tích mới.

Ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh nhấn mạnh: Thành phố xác định mục tiêu trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, công nghệ, tài chính và tri thức của cả nước và khu vực. Giáo dục và đào tạo luôn được xem là nền tảng chiến lược, với hệ thống đại học mạnh, chính sách hỗ trợ đa dạng và những mô hình hợp tác hiệu quả giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp để tri thức gắn với thực tiễn. Những cơ chế mới không chỉ thúc đẩy sự chuyển mình của Thành phố mà còn mở ra nhiều cơ hội hơn cho thế hệ trẻ.

Thành phố Hồ Chí Minh xác định chiến lược “Hợp tác toàn cầu - Hành động địa phương” để hướng tới một đô thị đổi mới sáng tạo tầm vóc khu vực. Thành phố đang triển khai loạt chương trình từ chuyển đổi số trong quản lý đô thị, thúc đẩy tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn đến phát triển các khu đô thị sáng tạo, đồng thời đặt con người - đặc biệt là thế hệ trẻ vào trung tâm của mọi chiến lược.

Lãnh đạo Thành phố gọi thế hệ trẻ hôm nay sở hữu tư duy mở, khả năng tiếp cận công nghệ vượt trội và tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chấp nhận thất bại để trưởng thành. Đây không chỉ là lực lượng lao động tương lai mà là động lực phát triển của hiện tại, là trung tâm của tiến trình chuyển đổi. Thành phố Hồ Chí Minh cam kết tạo điều kiện tốt nhất để phát huy tối đa tiềm năng của giới trẻ thông qua việc đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng số, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ, AI và khoa học dữ liệu; đồng thời hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, hỗ trợ khởi nghiệp và thử nghiệm mô hình mới. Mục tiêu là đưa Thành phố trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của khu vực, nơi mỗi người trẻ đều có cơ hội học tập, thử nghiệm và tỏa sáng.

Tại phiên thảo luận, ông Stephan Mergenthaler, Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) trình bày về bối cảnh và xu hướng phát triển toàn cầu trong kỷ nguyên số, khơi dậy tinh thần của giới trẻ Việt Nam trong công cuộc chuyển đổi xanh và số, hướng tới phát triển bền vững dưới góc nhìn toàn cầu. Các đại diện trẻ Việt Nam, gồm sinh viên tiêu biểu, nhà khởi nghiệp, doanh nhân trẻ, trí thức, viên chức đã chia sẻ về khát vọng, sáng tạo và trách nhiệm xã hội; đồng thời trao đổi về vai trò dẫn dắt của giới trẻ trong quá trình chuyển đổi số và xanh tại Thành phố Hồ Chí Minh.