Thuế tài sản - giải pháp giúp tăng nguồn thu cho ngân sách

Một số chuyên gia đã kêu gọi Chính phủ Malaysia áp dụng thuế tài sản khi cho rằng, đây là một biện pháp hiệu quả để tăng nguồn thu cho ngân sách quốc gia, đồng thời không gây thêm gánh nặng cho các nhóm thu nhập trung bình và thấp. Không giống như thuế dựa trên thu nhập hàng năm, thuế tài sản tập trung mục tiêu vào tài sản tích lũy của một cá nhân, bao gồm bất động sản, đất đai, xe cộ và cổ phiếu.

Bà Lidy Nacpil, điều phối viên của Phong trào Nhân dân châu Á về Nợ và Phát triển (APMDD) cho biết, việc áp dụng loại thuế này cần phải đi kèm với các đề xuất minh bạch, trong đó nêu rõ cách thức chi tiêu số tiền thu được để giải quyết tình trạng bất bình đẳng ở trong nước.

Trong bối cảnh Malaysia là quốc gia có số lượng lớn người có thu nhập cao và là nơi đặt trụ sở của nhiều tập đoàn đa quốc gia, thuế tài sản là nguồn thu cho ngân sách công đầy hứa hẹn. Số tiền này có thể được sử dụng cho các chương trình y tế công cộng, giáo dục và nhà ở, cũng như triển khai những sáng kiến ứng phó với biến đổi khí hậu.

Cựu nghị sĩ khu vực Klang, bang Selangor, ông Charles Santiago nhận định, loại thuế này sẽ không ảnh hưởng đến những tầng lớp trung lưu mà chủ yếu tập trung vào những cá nhân có tài sản từ 100 triệu ringgit (22,58 triệu USD) trở lên.

Loại thuế này sẽ nâng cao đời sống cho cộng đồng có thu nhập thấp thông qua việc tài trợ cho các chương trình đảm bảo dinh dưỡng cho trẻ em, cải thiện khả năng tiếp cận những dịch vụ thiết yếu như nước, điện và internet ở những khu vực có tỷ lệ đói nghèo cao. Trước đó, ông Santiago đã đề xuất đánh thuế tài sản 2,5% đối với 50 cá nhân giàu nhất nước này, cho rằng đây là hướng đi đúng đắn nhằm tạo ra hàng tỷ USD cho phát triển xã hội, y tế và giáo dục.

Tuy nhiên, Tiến sĩ Goh Lim Thye, giảng viên Khoa Kinh doanh và Kinh tế, đại học Malaya cảnh báo rằng, việc áp dụng thuế tài sản đòi hỏi chính phủ cần xây dựng kế hoạch triển khai kỹ lưỡng, với khuôn khổ định giá tài sản chặt chẽ. Đây cũng là khó khăn mà Argentina đã phải đối mặt khi áp dụng loại thuế này vào những năm 1990 trong việc định giá tài sản ở nước ngoài.

Tiến sĩ Goh đề xuất, chính phủ có thể ngăn chặn hình thức trốn thuế thông qua việc thúc đẩy đàm phán, ký kết các hiệp định song phương để tạo điều kiện trao đổi thông tin về thuế và thực thi báo cáo tài sản trên phạm vi toàn cầu. Một thách thức khác là chính phủ cần giải quyết tình trạng tháo chạy vốn hoặc di dời tài sản để tránh thuế. Đây là mối quan ngại thực sự đối với nền kinh tế mở như Malaysia.

Theo tạp chí Forbes, tổng tài sản của 50 cá nhân giàu nhất Malaysia năm nay là khoảng 83,4 tỷ USD. Ngoài ra, số liệu từ Cục Thống kê Malaysia năm 2022 cho thấy, hộ gia đình T20 (nhóm thu nhập cao) chiếm 46,3% tổng thu nhập hộ gia đình trên toàn quốc, giảm nhẹ so với mức 46,8% vào năm 2019.