BoJ dự kiến tăng lãi suất lên mức cao nhất 31 năm để kìm lạm phát

Cuộc họp chính sách kéo dài hai ngày (dự kiến kết thúc vào ngày 16/6) sẽ do Phó Thống đốc Shinichi Uchida chủ trì, do Thống đốc Kazuo Ueda đang phải điều trị bệnh tại bệnh viện. Tám thành viên còn lại của hội đồng chính sách nhiều khả năng sẽ quyết định nâng lãi suất từ 0,75% lên 1%, đưa chi phí vay tại Nhật Bản lên mức cao nhất kể từ năm 1995.

Chuyên gia kinh tế Saisuke Sakai từ Viện Nghiên cứu Mizuho nhận định sự vắng mặt của Thống đốc Ueda sẽ không làm thay đổi quyết định của BoJ, vốn đang ưu tiên kiềm chế lạm phát hơn là lo ngại rủi ro tăng trưởng do căng thẳng địa chính trị.

Nếu dự đoán đúng, quyết định trên sẽ đánh dấu sự dịch chuyển mạnh mẽ của BoJ về vai trò truyền thống của một ngân hàng trung ương là chống lạm phát. Dữ liệu mới nhất cho thấy chỉ số giá bán buôn của Nhật Bản trong tháng 5/2026 đã tăng 6,3% so với cùng kỳ năm ngoái.

Đây là tốc độ tăng nhanh nhất trong ba năm qua, chủ yếu do các doanh nghiệp liên tục đẩy chi phí năng lượng tăng cao sang người tiêu dùng. Giới phân tích dự báo áp lực này sẽ sớm đẩy lạm phát lõi vọt lên trên mức mục tiêu 2% vào cuối năm nay.

Bên cạnh đó, nhịp độ tăng lãi suất chậm của BoJ thời gian qua được cho là nguyên nhân khiến đồng yen suy yếu. Hiện đồng nội tệ Nhật Bản đang dao động quanh ngưỡng nhạy cảm 160 yen đổi 1 USD, làm tăng nguy cơ chính phủ phải can thiệp thị trường. Việc nâng lãi suất lên 1% sẽ đưa chính sách của BoJ chạm vào biên độ dưới của mức lãi suất trung tính (được ước tính từ 1,1 - 2,5%).

Với niềm tin gần như đã chắc chắn về đợt tăng lãi suất trong tháng 6, thị trường hiện dồn chú ý vào thông điệp của Phó Thống đốc Uchida về lộ trình tiếp theo. Chuyên gia kinh tế trưởng Nobuyasu Atago từ Viện Nghiên cứu Kinh tế Rakuten Securities cho rằng ông Uchida có thể sẽ phải thể hiện lập trường cứng rắn nhằm ngăn chặn đà rơi của đồng yen, dù bản thân ông vốn được đánh giá là người có quan điểm mềm mỏng.

BoJ đang đối mặt với tình thế tiến thoái lưỡng nan: họ không muốn cam kết trước về thời điểm tăng lãi suất do còn nhiều yếu tố bất định, nhưng nếu tỏ ra quá thận trọng sẽ khiến đồng nội tệ tiếp tục mất giá và đẩy lạm phát lên cao.

Theo khảo sát của Reuters, các nhà kinh tế dự báo BoJ có thể tiếp tục nâng lãi suất lên 1,25% vào quý IV năm nay. Tuy nhiên, các nguồn tin nội bộ cho biết cơ quan này chưa thấy sự cần thiết phải tăng lãi suất dồn dập do lo ngại về hậu quả kinh tế từ cuộc xung đột tại Trung Đông.