Cải cách thuế EU - Bài cuối: Giải pháp cho sự thịnh vượng

Theo bài viết trên mạng tin Gisreportsonline, dữ liệu từ báo cáo gần đây của Viện Cato tính toán rằng tại châu Âu, gánh nặng thuế là toàn diện hơn đối với lao động, bao gồm thuế thu nhập, thuế tiền lương của nhân viên, thuế tiền lương của chủ lao động và thuế tiêu dùng.

Một người lao động có mức lương trung bình trong OECD kiếm được khoảng 70.000 USD trước thuế. Sau khi trừ các loại thuế, họ còn lại 41.925 USD. Do đó, người lao động này chỉ nhận được khoảng 60% tổng thu nhập.

Khi xem xét tổng mức thuế đối với người lao động độc thân trung bình ở từng quốc gia thành viên OECD, các cơ quan chức năng ở Bỉ, Đức, Áo và Pháp yêu cầu giữ hơn một nửa thu nhập trước thuế của người lao động. Ngược lại, Colombia, Chile và Mexico cho phép người lao động giữ lại hơn 75% thu nhập trước thuế của họ.

Mặc dù rõ ràng là mức thuế trung bình đối với người lao động thông thường có thể có tác động đáng kể, nhưng mức thuế suất biên cao đối với người có thu nhập cao cũng đi kèm với chi phí kinh tế đặc biệt. Mức thuế suất biên cao nhất làm giảm động lực cho giờ làm việc dài và việc tiếp thu các kỹ năng thúc đẩy tinh thần kinh doanh, khởi nghiệp kinh doanh,...

Ngược lại, việc giảm thuế suất biên cao nhất có thể thúc đẩy hoạt động kinh doanh và động lực kinh tế nói chung. Một nghiên cứu cho thấy việc cắt giảm thuế suất biên của chủ sở hữu duy nhất từ 50% xuống 33% có thể dẫn đến mức tăng trung bình trong doanh thu kinh doanh khoảng 28%.

Thay vì tiếp tục dựa vào kế hoạch hóa tập trung, chủ nghĩa bảo hộ và các sáng kiến được tài trợ bằng nợ, châu Âu có thể tập trung vào thị trường tự do, cắt giảm chi tiêu công và giảm thuế.

Các chuyên gia Santiago Calvo Lopez và Diego Sanchez de la Cruz báo cáo rằng thuế suất biên đối với những người có thu nhập cao trung bình là 58% tại tất cả các quốc gia thành viên EU. Có tới 21/27 quốc gia thành viên EU áp dụng thuế suất biên cao nhất trên 50% trong khi những người có thu nhập cao ở 6 quốc gia - Bỉ, Slovenia, Bồ Đào Nha, Phần Lan, Thụy Điển và Pháp - phải đối mặt với mức thuế suất vượt quá 70%.

Báo cáo của ông Draghi nhấn mạnh rằng sự suy giảm năng suất là vấn đề cốt lõi đằng sau tình trạng suy yếu kinh tế của châu Âu, đồng thời tái khẳng định tầm quan trọng của việc tập trung vào những yếu tố then chốt cho sự thịnh vượng lâu dài. Tuy nhiên, các khuyến nghị trong báo cáo lại chủ yếu tập trung vào các biện pháp can thiệp của chính phủ, được tài trợ bằng hàng trăm tỷ euro nợ bổ sung. Trong khi đó, nhiều quốc gia châu Âu đã phải đối mặt với áp lực tài chính đáng kể, khiến cho việc gánh thêm nợ trở nên ngày càng bấp bênh.

Bất chấp những lợi ích về kinh tế (và chính trị dài hạn) của việc cắt giảm chi tiêu, các nhà hoạch định chính sách vẫn thường lựa chọn tăng thuế khi phải đối mặt với tình trạng thâm hụt ngân sách dai dẳng. Những đợt tăng thuế này thường phản tác dụng vì chúng có xu hướng làm chậm tăng trưởng kinh tế, giảm thu nhập và dẫn đến tăng chi tiêu phúc lợi trong thời kỳ suy thoái kinh tế.

Như đã nêu ở trên, thuế suất cao hơn cũng có tác động tiêu cực đến thị trường lao động của châu Âu. Nợ nhiều hơn và thuế suất cao hơn sẽ tiếp tục kìm hãm năng suất của châu Âu và làm giảm động lực của thị trường lao động.

Trong bối cảnh này, Ủy ban châu Âu (EC) có thể thay đổi chiến lược và ưu tiên xóa bỏ các rào cản của chính phủ đối với đổi mới và việc làm thay vì theo đuổi nhiều khoản nợ và can thiệp kinh tế hơn. Cách tiếp cận này sẽ bao gồm việc giảm thuế đối với thu nhập từ lao động và vốn, đặc biệt là trong các lĩnh vực đầu tư mạo hiểm và khởi nghiệp. Thay vì nghiêng nhiều hơn sang việc lập kế hoạch tập trung, chủ nghĩa bảo hộ và các sáng kiến được tài trợ bằng nợ, châu Âu có thể tập trung vào thị trường tự do, cắt giảm chi tiêu công và giảm thuế.

Mặc dù các chính sách thúc đẩy tăng trưởng năng suất thường tập trung đúng mức vào gánh nặng thuế đối với doanh nghiệp và vốn, nhưng điều quan trọng là phải nhận thức rằng thuế lao động cao tạo ra một rào cản đáng kể đối với việc làm, điều này không thể được bù đắp bằng một chế độ thuế dễ dãi hơn đối với vốn tư bản. Tuy nhiên, sự thay đổi trong cách tiếp cận chính sách lao động theo hướng này dường như ít có khả năng xảy ra trong tương lai gần.