Doanh nghiệp Trung Quốc thận trọng trước đợt giảm thuế nhập khẩu từ Mỹ

Trong khi một số doanh nghiệp hối hả tận dụng cơ hội này để đẩy mạnh hàng hóa sang Mỹ, không ít đơn vị vẫn bày tỏ sự hoài nghi về tính bền vững của mối quan hệ thương mại này ngay cả khi lãnh đạo hai nước dự kiến gặp nhau vào cuối tháng để ổn định tình hình.

Ông Chen Zhuo, chủ một công ty sản xuất máy móc cho biết đang khẩn trương làm thủ tục thị thực cho đội ngũ kỹ thuật sang Mỹ để hỗ trợ khách hàng mở rộng nhà máy. Mục tiêu là tranh thủ thời điểm Mỹ áp dụng mức thuế nhập khẩu thấp hơn để xuất khẩu thiết bị.

Ngược lại, ông Ren Yanlin, lãnh đạo một đơn vị hỗ trợ dự án nhà máy tại nước ngoài, lại tỏ ra bi quan. Ông lo ngại rủi ro thuế quan bị tái áp đặt trong tương lai gần là rất lớn, do đó thị trường Bắc Mỹ hiện không còn là ưu tiên hàng đầu của doanh nghiệp này.

Theo tính toán của công ty tư vấn Capital Economics, phán quyết của tòa án kết hợp với việc ông Trump áp thuế 10% trên toàn cầu đã giúp mức thuế suất áp lên hàng hóa Trung Quốc giảm từ 32,4% xuống còn 22,3%. Tổ chức tài chính Natixis nhận định mức thuế trung bình thực tế của hàng hóa Trung Quốc giảm tới 10 điểm phần trăm, lớn hơn so với mức giảm 3,8 điểm phần trăm của thế giới.

Chia sẻ đánh giá tương tự, các chuyên gia của ngân hàng ING nhận định dù bối cảnh chung vẫn mong manh, cục diện hiện tại rõ ràng đang có xu hướng thuận lợi đối với Trung Quốc. Điều này tạo ra tiềm năng tăng trưởng ngắn hạn cho đà xuất khẩu của Trung Quốc, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế 4,5% - 5% của nước này trong năm nay. Nhiều nhà xuất khẩu có thể sẽ đẩy nhanh việc giao hàng để được hưởng mức thuế thấp trước khi những căng thẳng chính trị mới phát sinh.

Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo Tổng thống Trump vẫn có thể tái áp thuế thông qua các con đường pháp lý khác dù quy trình này sẽ mất nhiều thời gian hơn. Sự bất ổn này thúc đẩy xu hướng đa dạng hóa thị trường của Trung Quốc diễn ra mạnh mẽ hơn.

Năm ngoái, Trung Quốc ghi nhận thặng dư thương mại kỷ lục gần 1.200 tỷ USD nhờ đẩy mạnh hàng hóa sang các thị trường mới trong bối cảnh nhu cầu nội địa yếu. Dù Mỹ vẫn là đối tác hàng đầu, nhưng kim ngạch xuất khẩu của Trung Quốc sang thị trường này đã giảm 20% trong năm 2025. Thay vào đó, hàng hóa Trung Quốc đang đổ mạnh sang châu Phi (tăng 25,8%), Đông Nam Á (tăng 13,4%) và Liên minh châu Âu (tăng 8,4%).

Bà Winnie Wang, Chủ tịch Hiệp hội Thương mại điện tử xuyên biên giới Thâm Quyến, khẳng định xu hướng mở rộng sang các thị trường mới nổi sẽ không chậm lại. Ngay cả những doanh nghiệp đang tranh thủ đợt giảm thuế của Mỹ cũng vẫn theo đuổi các thị trường thuộc sáng kiến Vành đai và Con đường để phòng ngừa rủi ro dài hạn.

Bên cạnh áp lực địa chính trị, các nhà sản xuất Trung Quốc còn phải đối mặt với tình trạng dư thừa năng suất công nghiệp nghiêm trọng. Một lãnh đạo doanh nghiệp hàng tiêu dùng tại miền Đông Trung Quốc chia sẻ rằng áp lực cạnh tranh không hề giảm bớt. Bởi tại các thị trường quốc tế, đối thủ lớn nhất của họ vẫn chính là những công ty đồng hương đang cùng chạy đua để giành thị phần.