Hàng không tê liệt, cổ phiếu lao dốc, hàng chục nghìn khách mắc kẹt do xung đột Trung Đông

Tình trạng hỗn loạn hàng không đang lan rộng từ Trung Đông ra toàn cầu, khiến cổ phiếu ngành này sụt giảm mạnh trong phiên giao dịch 2/3. Các hãng hàng không tại vùng Vịnh đã đồng loạt gia hạn lệnh ngừng bay, gây gián đoạn nghiêm trọng tại những sân bay bận rộn nhất thế giới.

Tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc tiếp tục chiến dịch ném bom Iran cho đến khi đạt được mục tiêu đã ngay lập tức tác động tiêu cực đến thị trường. Nhà đầu tư lo ngại trước việc hủy chuyến hàng loạt và đóng cửa không phận kéo dài. Kết quả, cổ phiếu Qantas Airways Ltd. (Australia) giảm tới 10%, Singapore Airlines Ltd. giảm 7,5% và Cathay Pacific Airways Ltd. (Hong Kong, Trung Quốc) giảm 7% ngay khi mở cửa phiên giao dịch.

Hoạt động bay ngưng trệ trên diện rộng

Emirates, hãng hàng không quốc tế lớn nhất thế giới, thông báo ngừng toàn bộ hoạt động đi và đến Dubai tới 15 giờ ngày 2/3 (giờ địa phương), tức khoảng 18 giờ cùng ngày theo giờ Việt Nam và cảnh báo tình trạng gián đoạn sẽ kéo dài đến ngày 5/3. Etihad Airways hủy chuyến đến 14 giờ ngày 2/3 (giờ địa phương), tức khoảng 17 giờ cùng ngày theo giờ Việt Nam, trong khi Qatar Airways ngừng các chuyến bay qua Doha do không phận Qatar đóng cửa.

Tác động của cuộc khủng hoảng lan nhanh sang châu Á và các khu vực khác. Cathay Pacific hủy một số dịch vụ đến Trung Đông tới ngày 5/3. Tại Ấn Độ, hãng IndiGo ngừng bay đến hết ngày 3/3. Cơ quan hàng không dân dụng Ấn Độ cho biết các hãng nội địa đã hủy 410 chuyến trong ngày 28/2 và ước tính 444 chuyến bị hủy vào ngày 1/3. Các hãng hàng không từ Canada, châu Âu đến Singapore cũng đồng loạt thông báo tạm ngừng dịch vụ đến khu vực này.

Thiệt hại về người và hạ tầng sân bay

Xung đột quân sự đã ảnh hưởng trực tiếp đến hạ tầng hàng không dân dụng khi Iran phóng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel.

Sân bay Abu Dhabi xác nhận một người thiệt mạng và nhiều người bị thương trong đêm sau khi tiểu vương quốc này đánh chặn một UAV của Iran. Tại sân bay chính của Dubai, đầu mối giao thông quốc tế bận rộn nhất thế giới, một sảnh chờ bị hư hại khiến 4 nhân viên bị thương. Các sân bay tại Bahrain và Kuwait cũng trở thành mục tiêu của UAV, ghi nhận thiệt hại về vật chất và thương tích nhẹ cho nhân viên.

Hậu cần đứt gãy chưa từng có

Cơ quan hàng không dân dụng Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE) cho biết đã phải hỗ trợ hơn 20.000 hành khách bị ảnh hưởng. Hàng chục nghìn người đang mắc kẹt tại khu vực vốn được mệnh danh là "siêu trạm trung chuyển" kết nối toàn cầu này.

Việc đóng cửa không phận trên quy mô lớn như hiện nay là chưa từng có tiền lệ. Hệ thống vận hành hàng không toàn cầu bị xáo trộn nghiêm trọng khi máy bay và phi hành đoàn đang kẹt sai vị trí. Các chuyên gia nhận định sẽ mất nhiều ngày để giải tỏa lượng khách tồn đọng ngay cả khi các chuyến bay được nối lại.

Tình hình hiện tại không chỉ đe dọa sự ổn định của khu vực giàu năng lượng này mà còn thách thức mô hình kinh tế của các hãng hàng không vùng Vịnh, vốn đã dành nhiều thập kỷ xây dựng vị thế là huyết mạch giao thông của thế giới.