Mỹ lên kế hoạch điều chỉnh chính sách nhiên liệu ethanol

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: TTXVN phát

Trong một phát biểu đầu tháng 10, ông Trump cho rằng Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) nên dỡ bỏ lệnh hạn chế bán xăng sinh học E15 (loại có tỷ lệ phối trộn ethanol là 15%) trong mùa Hè và cho phép bán mặt hàng suốt cả năm.

Theo các chuyên gia trong ngành công nghiệp, Tổng thống Trump sẽ cần nhận được sự thông qua của Quốc hội nếu muốn thay đổi quy định này. Tân Thẩm phán Tòa án tối cao Brett Kavanaugh, trong một vụ việc năm 2012, đã viết rằng EPA không có thẩm quyền thay đổi các quy định này trừ khi quốc hội thay đổi luật pháp, và các đại diện của ngành công nghiệp lọc dầu đã cam kết sẽ đệ đơn kiện nếu EPA cố tình làm việc này.

Tuy nhiên, một số chuyên gia trong ngành công nghiệp ethanol tin tưởng vào sự hỗ trợ về chính trị ở các bang có thế mạnh nông nghiệp sẽ tạo động lực để ông Trump gây áp lực lên quốc hội và các nhà hoạch định chính sách. 

Một số ý kiến cho biết việc tuyên truyền về kế hoạch trên thông qua các phương tiện truyền thông có thể giúp các thành viên của đảng Cộng hòa “lấy lòng” những cử tri ở những bang mạnh về nông nghiệp trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp diễn ra.

"Bạn không thể nói với tôi rằng điều này không có tác động chính trị," ông Monte Shaw, người đứng đầu Hiệp hội Nhiên liệu tái tạo Iowa nói. Tuy nhiên, ông Shaw cho rằng Tổng thống Trump nên công bố các quy định (có điều chỉnh) trước cuộc bầu cử tháng 11, nếu không các nghị sỹ đảng Dân chủ có thể mô tả kế hoạch trên theo kiểu “có nói mà không có làm”.

Xăng bán tại Mỹ trong mùa Hè chỉ chứa khoảng 10% ethanol. Trong nhiều năm qua, ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học đã tìm cách dỡ bỏ lệnh cấm bán xăng E15 (loại 15% ethanol) trong mùa Hè, để thúc đẩy nhu cầu tiêu thụ ethanol sản xuất từ ngô. Kể từ khi ông Trump nhậm chức, chính sách ethanol cũng là một vấn đề gây nhiều tranh cãi trong nội bộ chính quyền của ông.

Cựu cố vấn đặc biệt cho Tổng thống Trump, tỷ phú dầu mỏ Carl Icahn, đã dẫn đầu trong nỗ lực thay đổi các quy định yêu cầu các nhà máy lọc dầu pha trộn nhiên liệu sinh học thành xăng hoặc trả tiền cho những công ty phụ trách việc này. 

Ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học và các nghị sỹ đảng Dân chủ đã phản đối đề xuất này, và cho rằng quyền sở hữu của ông trong công ty lọc dầu CVR Energy đã tạo ra sự xung đột lợi ích. Cuối cùng, ông Icahn đã thôi giữ vai trò cố vấn cho tổng thống sau khi bị chỉ trích về những khuyến nghị chính sách của mình.

Ông Trump đã cố gắng kết nối hai đối thủ là ngành công nghiệp ngô và dầu mỏ, tìm cách thúc đẩy nhu cầu ethanol trong khi cho phép các nhà lọc dầu tiết kiệm chi phí. Chính quyền của ông không thể đảm bảo chắc chắn rằng ngành công nghiệp lọc dầu sẽ không đệ đơn kiện việc dỡ bỏ lệnh cấm bán E15 trong mùa Hè. 

Nhưng trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đang đến gần, dường như ông Trump đã lựa chọn về phe của các bang sản xuất nông nghiệp, khi mà những người nông dân này chính là những lá phiếu đóng góp vào chiến thắng của ông trong cuộc bầu cử năm 2016.

Theo một số chuyên gia trong ngành, Đạo luật không khí sạch (Clean Air Act) cấm những thay đổi trong quy định mà không có sự cho phép của Quốc hội. "EPA không thể thay đổi một quy định do Quốc hội ban hành", ông Jonathan Lewis, cố vấn cao cấp của Clean Air Task Force - một tổ chức phi lợi nhuận hoạt động với mục tiêu giảm ô nhiễm không khí. 

Trong khi đó, Chet Thompson - người đứng đầu Nhóm các nhà sản xuất hóa dầu và nhiên liệu Mỹ khẳng định họ sẽ khởi kiện, và các tổ chức khác cũng sẽ hành động tương tự bởi việc thay đổi quy định mà không có sự cho phép của Quốc hội là trái pháp luật./.