Quản trị doanh nghiệp thời AI: Tối ưu chi phí, tinh gọn bộ máy

Không còn dừng lại ở những thử nghiệm mang tính xu hướng, trí tuệ nhân tạo (AI) đang bước vào giai đoạn ứng dụng thực tiễn, tạo ra những thay đổi cấu trúc sâu rộng trong nền kinh tế. Từ việc tự động hóa các quy trình sản xuất, sáng tạo nội dung đến việc sàng lọc ứng viên, AI đang buộc các doanh nghiệp phải định hình lại cả mô hình vận hành lẫn chiến lược phát triển nguồn nhân lực.

Theo báo cáo chuyên đề từ Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) về xu hướng chuyển đổi số, sự thâm nhập của AI vào cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME), đang diễn ra với tốc độ nhanh chóng. Khảo sát gần đây cho thấy, hơn 60% doanh nghiệp được hỏi cho biết họ đã và đang tìm cách tích hợp các công cụ AI vào quy trình làm việc hàng ngày nhằm tối ưu hóa chi phí và cải thiện năng suất.

Sự thay đổi này thể hiện rõ nét nhất trong các lĩnh vực dịch vụ, truyền thông và tiếp thị – nơi khối lượng dữ liệu và yêu cầu về tính sáng tạo liên tục đòi hỏi nguồn lực lớn. Thay vì duy trì các bộ máy cồng kềnh, nhiều doanh nghiệp đang tận dụng AI để tái cấu trúc quy trình, biến công nghệ thành "trợ lý" đắc lực cho đội ngũ nhân sự hiện hữu.

Chia sẻ từ góc độ vận hành thực tiễn, bà Bùi Quỳnh Trang, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Giải pháp Truyền thông Hừng Đông, cho biết, trước đây, để xây dựng kịch bản, sản xuất video và phát triển các tuyến nội dung cho các chiến dịch xây dựng thương hiệu cá nhân của đối tác, doanh nghiệp cần một đội ngũ từ 5 đến 7 người làm việc liên tục trong nhiều tuần. Hiện tại, việc ứng dụng AI tạo sinh  vào các khâu như lên ý tưởng, viết kịch bản tự động và xử lý hình ảnh đã giúp doanh nghiệp rút ngắn tới 40% thời gian sản xuất, đồng thời tiết giảm đáng kể chi phí trung gian. Nhân sự của công ty hiện nay đóng vai trò 'tổng công trình sư' để kiểm duyệt, tinh chỉnh và định hướng, thay vì phải làm thủ công từ con số 0. 

Thực tế này cho thấy, AI không triệt tiêu công việc mà đang định hình lại phương thức làm việc. Khả năng tự động hóa của công nghệ giúp các doanh nghiệp tinh gọn bộ máy, tăng tính linh hoạt và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh ngân sách bị thắt chặt.Sự dịch chuyển trong cách thức vận hành tất yếu dẫn đến những thay đổi căn bản trong chiến lược tuyển dụng. Theo dữ liệu từ các nền tảng tuyển dụng lớn, yêu cầu về kỹ năng ứng dụng công nghệ số và sử dụng AI đang dần trở thành tiêu chí sàng lọc quan trọng, thậm chí ưu tiên hơn một số kỹ năng chuyên môn truyền thống tại nhiều vị trí.

 

Bà Lê Thị Trang, Giám đốc Hành chính và Nhân sự, Công ty cổ phần Scots English Australia, cho biết, hiện nay, quy trình tuyển dụng của doanh nghiệp đã thay đổi hai điểm cốt lõi. Thứ nhất, bản thân bộ phận nhân sự (HR) cũng sử dụng phần mềm AI để quét hồ sơ (CV), đánh giá mức độ phù hợp từ khóa và gửi bài test tự động, giúp rút ngắn 30% thời gian tuyển dụng sơ bộ. Thứ hai, tiêu chí đánh giá ứng viên đã dịch chuyển. Công ty không chỉ tìm người giỏi chuyên môn, mà tìm người biết dùng công cụ AI để nhân chuẩn hiệu suất chuyên môn đó. Khả năng đặt 'lệnh' và tư duy tích hợp công nghệ vào công việc hàng ngày đang trở thành lợi thế cạnh tranh rất lớn của người lao động.

 

 

Dưới góc nhìn vĩ mô, ông Phạm Hoàng Hải, đại diện Hội đồng Doanh nghiệp vì sự Phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD - VCCI), đưa ra quan điểm thận trọng nhưng khách quan, sẽ không có câu chuyện AI cướp việc của con người một cách cực đoan. Tuy nhiên, quy luật đào thải là rõ ràng, những người biết sử dụng AI sẽ thay thế những người từ chối công nghệ này. Doanh nghiệp hiện nay đang phải đối mặt với bài toán 'khát' nhân sự chất lượng cao có tư duy chuyển đổi số, trong khi lực lượng lao động dư thừa ở các vị trí lao động phổ thông, công việc mang tính lặp lại ngày càng tăng.

Trước sự chuyển dịch mang tính tất yếu này, bài toán đặt ra không chỉ nằm ở phía doanh nghiệp mà còn đòi hỏi sự can thiệp và định hướng kịp thời từ các cơ quan quản lý Nhà nước, nhằm đảm bảo thị trường lao động chuyển đổi ổn định, tránh các cú sốc về an sinh xã hội.

Trao đổi về định hướng hỗ trợ trong thời gian tới, ông Vũ Trọng Bình, Cục trưởng Cục Việc làm (Bộ Nội vụ), cho biết, cơ quan quản lý nhận thức rất rõ tác động kép của trí tuệ nhân tạo lên thị trường lao động. Về mặt chính sách, bộ đang phối hợp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và các hiệp hội doanh nghiệp để tái cấu trúc chương trình đào tạo, đưa các kỹ năng số và ứng dụng công nghệ mới vào giảng dạy. Bên cạnh đó, cơ quan cũng tham mưu Chính phủ xây dựng các gói hỗ trợ kỹ thuật, giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ có nguồn lực để đào tạo lại và nâng cao kỹ năng  cho người lao động, giúp họ bắt nhịp với yêu cầu của mô hình sản xuất, kinh doanh mới. 

Có thể thấy, sự tham gia của AI vào quy trình vận hành và tuyển dụng là một quá trình không thể đảo ngược. Đối với cộng đồng doanh nghiệp, sự chủ động tích hợp công nghệ, đào tạo nội bộ và thay đổi tư duy quản trị sẽ là "chìa khóa" để vượt qua giai đoạn chuyển giao. Đồng thời, sự đồng hành của các cơ quan quản lý thông qua các chính sách phát triển nguồn nhân lực sẽ là bệ đỡ vững chắc, giúp nền kinh tế Việt Nam tận dụng tối đa cơ hội từ cuộc cách mạng công nghiệp mới để phát triển ổn định và bền vững.