Sri Lanka kỳ vọng bứt phá hợp tác khoa học và công nghệ với Việt Nam

Sau khi kết thúc chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Sri Lanka, phóng viên TTXVN tại Nam Á đã phỏng vấn Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Sri Lanka, Chrishantha Abeysena, về triển vọng hợp tác song phương trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ và chuyển đổi số.

Theo Bộ trưởng Chrishantha Abeysena, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là một dấu mốc quan trọng trong lịch sử quan hệ song phương giữa hai nước. Dưới góc độ của Bộ Khoa học và Công nghệ Sri Lanka, chuyến thăm không chỉ mang ý nghĩa ngoại giao, mà còn là “chất xúc tác mạnh mẽ” thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ và chuyển đổi số giữa hai nước.

Bộ trưởng Chrishantha Abeysena cho biết việc ký kết Bản ghi nhớ hợp tác về khoa học và công nghệ trong khuôn khổ chuyến thăm là kết quả cụ thể, phản ánh tầm nhìn chung và quyết tâm chính trị của hai Chính phủ trong việc xây dựng tương lai dựa trên tri thức, đổi mới sáng tạo và thịnh vượng chung. Văn kiện này tạo ra khuôn khổ chính thức và có hệ thống để hai bộ triển khai nghiên cứu chung, trao đổi chuyên gia và cùng phát triển các giải pháp công nghệ phù hợp với nhu cầu phát triển của mỗi quốc gia.

Ông Chrishantha Abeysena đánh giá chuyến thăm đã đưa quan hệ hợp tác song phương lên “tầm cao mới”, mở ra cơ hội hợp tác trong các lĩnh vực then chốt như công nghệ sinh học, nông nghiệp và công nghệ thực phẩm, thích ứng biến đổi khí hậu, điện tử, tự động hóa và công nghệ thông tin – những lĩnh vực có vai trò trung tâm trong chiến lược phát triển bền vững của cả Sri Lanka và Việt Nam.

Đề cập đến các bước triển khai sau khi ký kết Bản ghi nhớ, Bộ trưởng Chrishantha Abeysena khẳng định Sri Lanka cam kết bảo đảm thực hiện nhanh chóng và hiệu quả các nội dung đã thống nhất. Ông nhấn mạnh Sri Lanka không xem đây chỉ là một văn kiện mang tính biểu tượng, mà hướng tới việc chuyển hóa thành các kết quả cụ thể, thiết thực cho người dân và nền kinh tế hai nước.

Theo Bộ trưởng, trong cuộc gặp song phương giữa hai Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ, hai bên đã xác định một số ưu tiên trước mắt, trong đó có việc chỉ định cơ quan đầu mối triển khai. Phía Việt Nam là Cục Hợp tác quốc tế, còn phía Sri Lanka là Vụ Quan hệ quốc tế. Trong thời gian tới, hai bên sẽ phối hợp xây dựng lộ trình và thời gian biểu cụ thể cho quá trình triển khai văn kiện vừa ký..

Về các lĩnh vực hợp tác cụ thể, Sri Lanka đề nghị Việt Nam hỗ trợ chuyển giao công nghệ sấy thăng hoa đối với rau quả và công nghệ MATCHA trong ngành đồ uống – những lĩnh vực được đánh giá có tiềm năng lớn đối với ngành chế biến nông sản và xuất khẩu của Sri Lanka. Ngoài ra, Sri Lanka cũng bày tỏ mong muốn hợp tác với Việt Nam trong công nghệ vệ tinh, điện tử và kỹ thuật điện thông qua Viện Công nghệ hiện đại Arthur C Clarke (ACCIMT), cũng như trong các hệ thống phòng chống sét và lập kế hoạch tăng cường khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.

Hai bộ cũng thống nhất triển khai các hội thảo chung về các lĩnh vực kỹ thuật cùng quan tâm, thúc đẩy các dự án nghiên cứu chung và xây dựng các chương trình hợp tác dài hạn thông qua kết nối giữa các trường đại học và viện nghiên cứu của hai nước. Bên cạnh đó, hai bên dự kiến thúc đẩy cơ chế đồng tài trợ giữa các cơ quan nghiên cứu nhằm hỗ trợ các sáng kiến nghiên cứu và phát triển chung. Bộ trưởng Sri Lanka nhấn mạnh: “Ý chí chính trị đã rất rõ ràng, khuôn khổ hợp tác đã được thiết lập và giờ là lúc chúng tôi có trách nhiệm mang lại những kết quả thực chất cho các nhà khoa học, các cơ sở nghiên cứu và người dân hai nước”.

Đánh giá về triển vọng hợp tác trong tương lai, Bộ trưởng Chrishantha Abeysena cho rằng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số sẽ là một trong những động lực mạnh mẽ nhất giúp chuyển hóa quan hệ song phương từ nền tảng hữu nghị truyền thống sang quan hệ dựa trên đổi mới sáng tạo và tăng trưởng kinh tế bao trùm.

Về chuyển đổi số, ông Chrishantha Abeysena đánh giá cả Sri Lanka và Việt Nam đều đang ở giai đoạn quan trọng trong tiến trình phát triển quốc gia. Việc chia sẻ kinh nghiệm và chuyên môn sẽ giúp hai nước thúc đẩy số hóa trong các lĩnh vực như nông nghiệp, y tế, giáo dục và dịch vụ công. Theo ông, những bước tiến nổi bật của Việt Nam trong phát triển hạ tầng số là bài học quý cho Sri Lanka, trong khi kinh nghiệm của Sri Lanka trong phát triển dịch vụ công nghệ thông tin và nền kinh tế tri thức cũng có thể mang lại nhiều giá trị cho phía Việt Nam.

Đối với hợp tác nghiên cứu, Bộ trưởng Chrishantha Abeysena cho biết Bản ghi nhớ tạo nền tảng chính thức để các nhà khoa học và cơ sở nghiên cứu hai nước cùng thiết kế và triển khai các dự án giải quyết những thách thức chung, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ sinh học, thích ứng biến đổi khí hậu và công nghệ thực phẩm. Theo ông, điều này không chỉ góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu mà còn xây dựng mối liên kết bền vững giữa cộng đồng khoa học của hai quốc gia.

Về phát triển nguồn nhân lực, Bộ trưởng Sri Lanka cho rằng việc trao đổi các nhà khoa học, kỹ sư và chuyên gia kỹ thuật theo tinh thần của Bản ghi nhớ sẽ giúp đội ngũ nhân lực của hai nước tiếp cận những ý tưởng, phương pháp và mô hình thực tiễn tiên tiến.

Bộ trưởng Chrishantha Abeysena khẳng định tăng trưởng kinh tế dựa trên đổi mới sáng tạo là mục tiêu mà cả Sri Lanka và Việt Nam cùng hướng tới. Ông bày tỏ tin tưởng rằng, khi các quan hệ đối tác về khoa học và công nghệ được gắn với các ưu tiên phát triển kinh tế quốc gia, chúng sẽ tạo ra những ngành công nghiệp mới, việc làm chất lượng cao và nâng cao đời sống của người dân./.