Thận trọng khi áp dụng ưu đãi thuế để thu hút đầu tư

Ý kiến trên được ông Nguyễn Văn Phụng, Vụ trưởng Vụ Quản lý thuế các doanh nghiệp lớn - Tổng Cục Thuế đưa ra tại cuộc trao đổi bàn tròn thông tin về Thuế - Việc làm - Chính sách thuế tại Việt Nam diễn ra ngày 13/4 ở Hà Nội do Tổ chức ActionAid Quốc tế tại Việt Nam (tổ chức phát triển phi lợi nhuận hoạt động vì mục tiêu xoá đói nghèo) tổ chức.

Để tránh việc lợi dụng chính sách thuế, việc hiểu đúng khái niệm trốn thuế và tránh thuế là rất cần thiết.

Theo ông Phụng, hai khái niệm, hành vi này là hoàn toàn khác nhau. Trốn thuế là hành vi bất hợp pháp dẫn đến việc người nộp thuế không nộp thuế cho nhà nước. Hành vi trốn thuế biểu hiện ở nhiều dạng: như gian lận thuế giá trị gia tăng, doanh nghiệp không chi khoản X nào đó nhưng có kê vào chi phí. Từ đó giảm thuế thu dẫn đến giảm thuế thu nhập doanh nghiệp.

Tránh thuế có nhiều dạng khác nhau: đây ko phải bất hợp pháp bởi người nộp thuế biết tận dụng kẽ hở để giảm thiểu nghĩa vụ nộp thuế như: thông qua việc chọn địa điểm đầu tư mà nơi đến được ưu đã.

Báo cáo của ActionAid về các tác động của chính sách ưu đãi thuế cho thấy, mỗi năm Việt Nam mất 20 triệu đô la Mỹ do áp dụng các ưu đãi thuế đối với doanh nghiệp để thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và tình trạng tránh thuế khá phổ biến của doanh nghiệp.

Số tiền thất thu này ước bằng khoảng 5 lần chi ngân sách cho giáo dục, 3 lần chi ngân sách y tế của năm 2012. Hệ quả là chất lượng dịch vụ công sẽ bị ảnh hưởng khi ngân sách thuế ngày càng eo hẹp.

Trước thực tế này, ActinonAid khuyến cáo rằng, mặc dù các chính sách ưu đãi tài chính tỏ ra hữu ích trong thúc đẩy đầu tư, tuy nhiên cần được thiết kế và triển khai cẩn trọng, tránh tác dụng phụ có thể dẫn đến thất thu thuế Nhà nước./.