Thúc đẩy chuyển đổi xanh, nâng cao khả năng thích ứng của ngành logistics Việt Nam

Trong khuôn khổ diễn ra chuỗi các hoạt động, sự kiện của Đại hội thế giới Liên đoàn các hiệp hội giao nhận vận tải quốc tế (FIATA World Congress 2025) được tổ chức từ 6-10/10 ở Hà Nội, với tầm nhìn đưa logistics Việt Nam lên một tầm cao mới, biến Việt Nam trở thành một điểm đến, điểm trung chuyển, một trung tâm logistic phát triển, nằm tại ngã ba chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu đang đặt ra nhiều bài toán về phát triển, hoàn thiện cơ sở hạ tầng, kết nối mạng lưới hạ tầng hiện có với các phương thức vận chuyển phù hợp; cũng như, kết nối các chuỗi cung ứng lại với nhau....

Thông tấn xã Việt Nam đã phỏng vấn ông Đào Trọng Khoa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), đồng tổ chức sự kiện FIATA World Congress 2025 để ghi nhận những ý kiến đánh giá, những phân tích chiến lược mà các nhà hoạch định chính sách đang thảo luận cho tương lai của ngành này, không chỉ ở Việt Nam nói riêng mà còn trên toàn mạng lưới thành viên thuộc hiệp hội FIATA nói chung.

Phóng viên: Sau nhiều mong đợi, sự kiện Đại hội thế giới Liên đoàn các hiệp hội giao nhận vận tải quốc tế (FIATA World Congress 2025) đã chính thức khai mạc tại Thủ đô Hà Nội. Ông đánh giá như thế nào về tầm quan trọng và ý nghĩa đóng góp của sự kiện này đối với ngành logistics Việt Nam?

Ông Đào Trọng Khoa: Đại hội Hiệp hội Giao nhận vận tải quốc tế (FIATA) tổ chức tại Việt Nam có ý nghĩa đặc biệt. Năm 2025 là năm thứ 99 của FIATA, đánh dấu hành trình một thế kỷ FIATA kết nối chuỗi cung ứng toàn cầu. Với Việt Nam, lần đầu tiên đăng cai tổ chức Đại hội Hiệp hội Giao nhận vận tải quốc tế - FIATA World Congress 2025, thu hút 1.039 đại biểu từ trên 100 quốc gia tham dự. Sự kiện không chỉ khẳng định vị thế của Việt Nam và là cam kết mạnh mẽ của quốc gia đối với phát triển bền vững cả về môi trường lẫn kinh tế mà còn thể hiện sự tin tưởng, đồng hành của ngành logistics thế giới với Việt Nam.

Tuy nhiên, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ, trí tuệ nhân tạo, năng lượng xanh đang mở ra cơ hội mới để tái định hình ngành logistics. Trong bối cảnh đó, chủ đề của FIATA World Congress 2025 với chủ đề “Logistics xanh, thích ứng nhanh” mang ý nghĩa thời sự sâu sắc. Ngành logistics cần hệ sinh thái xanh, bền vững, kiên cường vượt qua khủng hoảng góp phần tạo dựng tương lai tốt đẹp hơn cho ngành logistics toàn cầu.

Phóng viên: Chương trình nghị sự của Đại hội thảo luận rất nhiều vấn đề, vậy đâu là điểm sáng nổi bật nhất, thưa ông?

Ông Đào Trọng Khoa: Tại Việt Nam, chúng ta đang triển khai Chiến lược Logistic quốc gia; trong đó, đặt ra những vấn đề rất cụ thể về logistic xanh, mục tiêu chuyển đổi năng lượng như thế nào, số lượng doanh nghiệp ứng dụng công nghệ số và công nghệ xanh ra sao... Tất cả đều được nêu trong chiến lược phát triển đổi với logistics Việt Nam từ nay tới 2035 và tầm nhìn tới năm 2045

Việt Nam được đăng cai đại hội thế giới của liên đoàn là 1 cơ hội rất lớn, không chỉ đối với ngành logistics mà còn cả đối với nền kinh tế đất nước. Khi các quốc gia thành viên tới tham dự, họ sẽ không chỉ đến để làm việc; mà họ còn trở thành những đại sứ văn hóa, lan tỏa hình ảnh và đóng góp cho nền kinh tế chung của chúng ta. Đây cũng còn là cơ hộ để cho các doanh nghiệp Việt Nam kết nối với các doanh nghiệp logistics toàn cầu. Trong số 1.000  biểu tham dự thì có hơn 500  đại biểu đến từ quốc tế và số còn lại là doanh nghiệp Việt Nam. Điều này cho thấy sự quan tâm và cũng là cơ hội kết nối rất nhiều sắp được hiện thực hóa.

Các doanh nghiệp tham dự đại hội kỳ này sẽ có cơ hội kết nối hơn với 500 đại biểu đến từ hơn 100 quốc gia và đấy chính là cơ hội để họ thúc đẩy các hoạt động kinh doanh của mình. Đây cũng còn là cơ hội  để chúng ta học hỏi từ những đối tác nước ngoài, về những mô hình kinh doanh tiên tiến nhất, những công nghệ hiện đại nhất và những cái phương hướng phát triển ngành làm sao cho nó hiệu quả nhất và xanh nhất. Tôi cho rằng, đó sẽ là kết quả đạt được lớn nhất đối với doanh nghiệp Việt Nam.

Phóng viên: Tại sự kiện, có không ít doanh nghiệp chia sẻ, rào cản lớn khiến ngành logistics khó phát triển mạnh mẽ hơn trong ngắn hạn, là do chi phí thủ tục còn rất cao; thậm chí, nhiều trường hợp, giá logistics cao gấp đôi giá sản phẩm, hàng hóa. Ông có bình luận gì không?

Ông Đào Trọng Khoa: Dẫu vậy, vận không thể phủ nhận vấn đề chi phí logistics hiện nay đã được cải thiện rất nhiều. Khẳng định rằng, chi phí logistics của Việt Nam đang ở mức thấp hơn so với mức trung bình của ASEAN. Tuy nhiên, chúng ta đang có nhiều cơ hội, nhiều dư địa để cải thiện, cụ thể như việc thúc đẩy quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh sẽ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động cho từng doanh nghiệp. Cần nhớ rằng, nâng cao hiệu quả hoạt động chuyển đổi xanh không phải chỉ là chi phí; nó đồng thời còn là việc đem lại, kiến tạo hiệu quả chung cho nền kinh tế, để từ đó, hướng tới việc giảm dần chi phí logistics.

Phóng viên: Đúng như chủ đề của đại hội là "Logistics Xanh - thích ứng nhanh", ông nhìn nhận như thế nào về vận tải thủy, vận tải đường sắt?

Ông Đào Trọng Khoa: Vận tải thủy cũng như là vận tải đường sắt là những phương thức vận tải rất thân thiện với môi trường. Có khả năng vận tải được hàng hóa với số lượng rất lớn, với chi phí rất  thấp nên rất hiệu quả. Tôi thấy rằng, đất nước Việt Nam đang trong 1 thời kỳ, 1 vận hội mới để phát triển logistics; đặc biệt là vận tải thủy. Đây cũng chính là định hướng ban đầu của Bộ Giao thông Vận tải trước đây mà nay là Bộ Xây dựng.

Theo đó, chủ trương sẽ là thúc đẩy vận tải thủy gia tăng thị phần lên mức hơn 30%, mặc dù ở hiện tại chỉ mới ở mức khoảng độ 8 %. Vì thế các doanh nghiệp logistics, nhất là các doanh nghiệp logistics ở Hải Phòng đang rất tập trung và đặt trọng tâm vào định hướng thúc đẩy dịch vụ vận tải thủy nội địa; có nơi còn tiên phong trong lĩnh vực về vận tải xà lan và cả vận tải ven biển..., để đưa dịch vụ vận tải thủy đến gần hơn với những nguồn hàng ở trong các khu công nghiệp. Tôi cho rằng, hiện nay các doanh nghiệp ngành này đang đi rất là đúng hướng và phù hợp với xu thế chung của thế giới.

Người mua quốc tế đang rất chú trọng vào việc sử dụng những dịch vụ của các doanh nghiệp có chỉ số phát thải thấp; sử dụng những hành lang vận tải xanh. Do đó, việc thúc đẩy vận tải thủy nội địa cũng như vận tải đường sắt không chỉ đúng hướng, mà còn giúp tạo ra những hành lang xanh, không chỉ cho Việt Nam mà còn hữu ích cho kết nối toàn cầu. 

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!