"Thu nhập cơ bản" không phải là công cụ hữu hiệu để giảm nghèo

Trong một thông báo có tựa đề "Thu nhập cơ bản sẽ mang lại thay đổi gì?", OECD đã thực hiện nghiên cứu cho 4 quốc gia (Pháp, Phần Lan, Italy và Vương quốc Anh), về khoản thu nhập sẽ được cấp vô điều kiện cho tất cả mọi người dân, từ trẻ vị thành niên đến người đang ở độ tuổi lao động.

Với một chi phí không gây ảnh hưởng đến tài chính công và được ấn định ở “mức hợp lý” (456 euro mỗi tháng cho mỗi người trưởng thành), khoản "thu nhập cơ bản" này sẽ dẫn đến gánh nặng về thuế và việc cắt giảm những khoản trợ cấp hiện có (trợ cấp xã hội và trợ cấp gia đình).

Tại Pháp và Italy, người về hưu sớm và một số lượng lớn người thất nghiệp sẽ là những người chịu thiệt thòi. Bên cạnh đó, nhiều hộ gia đình có thu nhập thấp đang nhận các khoản trợ cấp, cũng sẽ bị ảnh hưởng. Tỷ lệ hộ nghèo sẽ tăng ở Phần Lan, Pháp và Anh, còn tại Italy, tỷ lệ hộ nghèo sẽ không thay đổi.

OECD nhấn mạnh các cuộc tranh luận về "thu nhập cơ bản" và diễn biến nhanh của thị trường lao động khiến cho ý tưởng về một “hình thức bảo hiểm xã hội mà nhiều quốc gia mong muốn” trở nên hợp thời.

Trong số các quan điểm, có thể kể đến việc thiết lập một khoản "thu nhập cơ bản" với mức giá trị thấp hơn, để đảm bảo rằng phần lớn các khoản trợ cấp hiện có không thay đổi, hoặc một cơ chế giới hạn về mặt thời gian hoặc được thực hiện theo từng giai đoạn và hướng tới các thế hệ khác nhau.

"Thu nhập cơ bản" đang được thử nghiệm ở quy mô nhỏ hoặc tiến hành thông qua những dự án ở một số quốc gia. Tại Pháp, ý tưởng này từng là đề xuất chính của ứng cử viên đảng Xã hội, Benoît Hamon, trong chiến dịch tranh cử Tổng thống Pháp mới đây.

Tại Thụy Sĩ, sáng kiến cấp một "khoản thu nhập cơ bản" đã từng bị cử tri nước này bác bỏ vào tháng 6/2016. Hơn 3/4 cử tri đã bác bỏ ý tưởng này vốn bị Hội đồng Liên bang Thụy Sĩ (cơ quan tương đương chính phủ) đánh giá là "hào phóng nhưng không tưởng"./.