Tăng cường quản trị, bảo tồn tài nguyên nước

Sáng 16/9, Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD) thuộc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức chương trình chia sẻ về phát triển bền vững với các cơ quan truyền thông lần thứ 8 liên tiếp với chủ đề “Tăng cường quản trị, bảo tồn tài nguyên nước vì mục tiêu phát triển bền vững và thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu”, với sự tham gia của gần 70 đại diện các thành viên VBCSD và các cơ quan thông tấn, báo chí về phát triển bền vững của VBCSD.

Chương trình bao gồm hai hoạt động chính là hội thảo cùng tên mang đến những thông tin mới và hữu ích về quản trị tài nguyên nước bền vững và buổi tham quan, làm việc tại Nhà máy Coca-Cola Việt Nam tại Hà Nội.

Nước là mạch máu của nền kinh tế và đời sống xã hội, từ sản xuất nông nghiệp, công nghiệp, đến sinh hoạt và dịch vụ. Nước sạch cũng là chìa khóa thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững số 6 (nước sạch), số 12 (tiêu dùng – sản xuất bền vững) và số 13 (ứng phó với biến đổi khí hậu). Hiện nay, tổng nguồn nước mặt ở Việt Nam ước đạt 830–840 tỷ m³/năm, trong khi nước ngầm khoảng 47,5–63 tỷ m³/năm.

Nhưng trên thực tế, chỉ khoảng 37% lượng nước sẵn có được tạo ra trên lãnh thổ Việt Nam; còn lại trên 60% phụ thuộc nguồn nước mặt từ ngoài lãnh thổ, khiến người dân dễ bị tổn thương trước biến đổi khí hậu và các tác động xuyên biên giới. Mặc dù Việt Nam đã ban hành Luật Tài nguyên nước năm 2012 và sửa đổi năm 2023 và các quy hoạch lưu vực sông, song việc giám sát và phối hợp liên ngành vẫn còn hạn chế. 

“Quản trị tài nguyên nước là yêu cầu sống còn cho phát triển kinh tế, an ninh năng lượng, và cả ổn định xã hội. Trong bối cảnh đó, vai trò của khối doanh nghiệp trong bảo tồn và sử dụng hiệu quả tài nguyên nước ngày càng trở nên quan trọng. Nhiều doanh nghiệp tại Việt Nam đã tiên phong áp dụng các sáng kiến quản lý nước bền vững, cải tiến công nghệ tiết kiệm nước, tái sử dụng và tái tạo nước trong hoạt động sản xuất. Tuy nhiên thách thức đặt ra là nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa đủ năng lực tài chính, thiếu công nghệ, thiếu cơ chế hỗ trợ để theo kịp. Vì thế, cần sự hỗ trợ mạnh mẽ từ chính sách, các tổ chức tài chính, và đặc biệt là báo chí – để lan tỏa, truyền cảm hứng, và kết nối cộng đồng để cùng hành động.”, ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD nhấn mạnh trong phần phát biểu khai mạc chương trình. 

Trong khuôn khổ hội thảo, các đại biểu đã được lắng nghe phần chia sẻ về cập nhật chính sách quốc gia về bảo vệ tài nguyên nước và định hướng hợp tác công – tư thúc đẩy bảo tồn, sử dụng tài nguyên nước hiệu quả của lãnh đạo Cục Quản lý Tài nguyên nước – Bộ Nông nghiệp và Môi trường; phương pháp tiếp cận cũng như triển khai và đánh giá hoạt động quản trị tài nguyên nước bền vững từ đại diện tổ chức WWF-Việt Nam; chia sẻ về thông lệ tốt trong xây dựng và thực hiện chiến lược nước toàn diện tại doanh nghiệp tiêu biểu – Heineken Việt Nam.

Phần thảo luận tọa đàm sau đó đã mang đến những góc nhìn đa chiều về thực trạng, cơ hội và thách thức trong việc sử dụng tài nguyên nước tại Việt Nam hiện nay, cũng như đưa ra những khuyến nghị để tăng cường hợp tác đa bên trong quản trị và bảo tồn tài nguyên nước vì phát triển bền vững. 

Ông Hoàng Việt, Giám đốc Chương trình Nước, Tổ chức WWF-Việt Nam cho biết, ở cấp độ toàn cầu nói chung và Việt Nam nói riêng, nước không chỉ là tài nguyên thiên nhiên, mà còn là nền tảng cho lương thực, năng lượng và sinh kế của hàng chục triệu người dân. Đứng trước các tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu, khai thác thiếu kiểm soát cũng như ô nhiễm nguồn nước từ các hoạt động của con người, chúng ta đang phải chứng kiến sự suy giảm và khan hiếm nguồn nước cùng với các rủi ro trong đảm bảo an ninh nguồn nước.

Theo ông Việt, điều này đòi hỏi chúng ta cần có cách tiếp cận toàn diện hơn, khoa học hơn trong quản trị nguồn tài nguyên thiết yếu này của cuộc sống. WWF tin rằng chỉ khi có sự chung tay của tất cả các bên - từ Nhà nước, doanh nghiệp, cộng đồng đến báo chí - thì an ninh nguồn nước mới được đảm bảo cho hôm nay và cho tương lai.

Các công cụ như Water Risk Filter và khung Water Stewardship đã được WWF chứng minh tính hiệu quả trong việc giúp doanh nghiệp và địa phương ở Việt Nam nhận diện các rủi ro, chủ động thích ứng và tạo ra giá trị bền vững từ nước, thay vì chỉ coi đó là một chi phí đầu vào.

Giới thiệu về chiến lược nước toàn diện tại Heineken Việt Nam, ông Nguyễn Hữu Hoàng, Trưởng bộ phận Phát triển bền vững nhấn mạnh, tại Heineken Việt Nam, bảo tồn nguồn nước và thiên nhiên là một trong những trọng tâm hàng đầu trong chiến lược phát triển bền vững của doanh nghiệp. Thông qua nhiều sáng kiến bảo tồn nguồn nước và những nỗ lực tăng cường hợp tác đa bên, Heineken Việt Nam đã hiện thực hóa tham vọng cân bằng nước sớm hơn 5 năm so với dự kiến tại lưu vực sông Tiền - khu vực đang đối mặt với nhiều áp lực về nước.

"Thành tựu này đánh dấu cột mốc quan trọng trên hành trình phát triển bền vững “Vì một Việt Nam tốt đẹp hơn” của chúng tôi, là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của sự chung tay hành động giữa doanh nghiệp, Chính phủ, các tổ chức xã hội và cộng đồng trong việc ứng phó với những thách thức môi trường, đồng thời mang đến nguồn động lực lớn để Heineken Việt Nam tiếp tục chung tay hành động nhằm đóng góp cho sự phát triển bền vững của Việt Nam”, ông Hoàng nhấn mạnh.

Chiều cùng ngày, VBCSD dự kiến tổ chức buổi tham quan và làm việc tại Nhà máy Coca-Cola Việt Nam khu vực Hà Nội. Được biết kể từ năm 1994, Coca-Cola đã và đang phục vụ cho nhu cầu giải khát của người tiêu dùng Việt Nam, vận hành ba nhà máy sản xuất tại Hà Nội, Đà Nẵng và Tây Ninh và một chuỗi cung ứng trên phạm vi toàn quốc.

Gần đây nhất, vào tháng 7/2025, Coca-Cola Việt Nam đã khánh thành nhà máy sản xuất mới tại tỉnh Tây Ninh, với tổng vốn đầu tư là 136 USD, công suất thiết kế hơn 1 tỷ lít nước giải khát/năm. Nhà máy được đầu tư dây chuyền sản xuất hiện đại, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và tiêu chuẩn Việt Nam về an toàn vệ sinh thực phẩm, ứng dụng công nghệ tự động hóa tiên tiến giúp tiết kiệm hiệu quả nguồn tài nguyên tiêu thụ và giảm thiểu tối đa tác động đến môi trường. Nhà máy mới một lần nữa khẳng định cam kết của Công ty luôn đồng hành với Chính phủ Việt Nam trong việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng bền vững và đạt mức phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.