Khởi động nguồn nhân lực cho đổi mới sáng tạo – hệ sinh thái khởi nghiệp

Sáng 1/10, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) và Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) công bố hoạt động “Nguồn nhân lực cho đổi mới sáng tạo – Hệ sinh thái khởi nghiệp” (USAID WISE). Hoạt động sẽ được thực hiện trong 2 năm do USAID tài trợ với mục tiêu hỗ trợ Chính phủ Việt Nam trong Chiến lược quốc gia về Cách mạng công nghiệp lần thứ tư nhằm tiếp tục thúc đẩy đổi mới mô hình tăng trưởng kinh tế liên tục.

Phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông cho biết, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo Việt Nam đã qua giai đoạn phát triển về số lượng, hiện đã bước vào giai đoạn trọng yếu, cần nhiều sự đầu tư theo chiều sâu để có thể tạo ra các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo có chất lượng cao và mang tầm quốc tế. Để làm được điều này, phát triển nguồn nhân lực được xác định là một trong những nền tảng quan trọng nhất. Tuy nhiên, nhân lực chất lượng cao trong các ngành công nghệ thông tin, kỹ thuật máy tính, tự động hóa… của Việt Nam chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường.

“Để giải quyết bài toán nguồn nhân lực chất lượng cao, tận dụng tối đa các tiến bộ công nghệ nhằm nâng cao năng suất lao động, hiệu quả và tăng cường lợi thế cạnh tranh mới của nền kinh tế, Việt Nam cần đào tạo nâng cao và đào tạo lại nguồn nhân lực trong nước, đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế trong kỷ nguyên số, thích ứng với trạng thái “bình thường mới” hậu COVID-19”, Thứ trưởng Trần Duy Đông nhấn mạnh.

Sau hàng thập kỷ, Việt Nam là một trong những nền kinh tế có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất thế giới, ngành công nghiệp và dịch vụ của Việt Nam đang bước vào một giai đoạn tăng trưởng mới được thúc đẩy bởi sức mạnh trí tuệ của một lực lượng lao động trẻ đang phát triển.

Việt Nam đang đứng trước ngưỡng cửa của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư với những cơ hội và thách thức lớn trong việc đào tạo nâng cao và đào tạo lại nguồn nhân lực để tận dụng các tiến bộ công nghệ, từ đó đẩy mạnh và hình thành các lợi thế cạnh tranh mới của nền kinh tế. COVID-19 đã thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế số và các doanh nghiệp số hóa khiến cho việc nâng cấp lại lực lượng lao động để thích ứng với nền kinh tế số và giai đoạn “bình thường mới” càng trở nên cấp thiết.

Giám đốc USAID Việt Nam, bà Ann Marie Yastishock cho biết, hoạt động USAID WISE thể hiện cam kết của Chính phủ Hoa kỳ trong việc hợp tác với Việt Nam trong quá trình chuyển đổi nền kinh tế, đồng thời hỗ trợ thúc đẩy thực hiện Chiến lược quốc gia về Cách mạng công nghiệp lần thứ tư của Chính phủ Việt Nam; trong đó, tập trung vào việc làm chủ và tích hợp các công nghệ tiên tiến mới, tăng cường đổi mới sáng tạo và thúc đẩy tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế số.

USAID WISE sẽ hỗ trợ các mô hình có thể mở rộng, theo định hướng thị trường và bền vững nhằm xây dựng nguồn nhân lực của Việt Nam sẵn sàng cho cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư thông qua các quan hệ đối tác với khu vực tư nhân.

Cùng với đó, hoạt động sẽ hỗ trợ đào tạo kỹ năng số cơ bản, cung cấp thông tin lộ trình nghề nghiệp để ra quyết định sáng suốt về đầu tư phát triển tài năng, cung cấp công nghệ thông tin, đào tạo nâng cao/đào tạo lại để thúc đẩy học tập suốt đời và tìm kiếm các cơ chế tài chính sáng tạo nhằm đạt được các kỹ năng mà cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đòi hỏi.

Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) trực thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư sẽ là đối tác chính từ phía Chính phủ Việt Nam cho hoạt động USAID WISE. Hoạt động sẽ hỗ trợ nâng cao năng lực cho Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia và kết nối các cơ quan chính phủ về phát triển nguồn nhân lực nhằm giúp họ có thể thực hiện đào tạo nâng cao/đào tạo lại có hiệu quả nguồn nhân lực cho đổi mới sáng tạo.

Một trong những hoạt động cũng quan trọng đó là USAID WISE sẽ đồng hành cùng với những nỗ lực của Việt Nam trong việc chú trọng đến các cơ hội phát triển kỹ năng của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư cho mọi thành phần trong xã hội; trong đó, đặc biệt tập trung ưu tiên cho phụ nữ và các nhóm yếu thế nhằm thu hẹp khoảng cách kỹ năng số tại Việt Nam; đồng thời, ưu tiên này phù hợp với Chiến lược Số của USAID và sẽ mang lại tác động lâu dài tại Việt Nam thông qua xây dựng một ngành công nghệ thông tin mà ở đó các nhà lãnh đạo, lập trình viên, thiết kế và kỹ thuật viên sẽ giúp thúc đẩy việc sử dụng và phát triển cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang lan toả trong nền kinh tế Việt Nam.

Ông Vũ Quốc Huy, Giám đốc Trung Đổi mới sáng tạo quốc gia - Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, thông qua hoạt động USAID WISE dự kiến, trung tâm sẽ thực hiện được 5 mục tiêu cơ bản; đó là: đào tạo kỹ năng số cơ bản cho sinh viên và đối tượng mới gia nhập thị trường lao động; xây dựng một thị trường năng động, chất lượng về đào tạo nâng cao và đào tạo lại về kỹ năng số; thúc đẩy đổi mới các sản phẩm tài chính sáng tạo cho giáo dục; nâng cao năng lực cho các tổ chức, doanh nghiệp tham gia phát triển nguồn nhân lực cho đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời, xây dựng, vận hành hiệu quả Chương trình đối tác phát triển nguồn nhân lực đổi mới sáng tạo và Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

“USAID WISE sẽ đạt được các mục tiêu đề ra, bởi Việt Nam có lực lượng lao động trẻ, số lượng sử dụng internet cao, tiếp cận nhanh với công nghệ. Đây là lợi thế để Việt Nam có thể nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho đổi mới sáng tạo và công nghệ số, giúp doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu vào nền kinh tế số, tận dụng được những thành quả của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư”, Thứ trưởng Trần Duy Đông tin tưởng./.