Bên lề Quốc hội: Tạo niềm tin và cải cách trong chính sách hỗ trợ doanh nghiệp

Theo báo cáo của Chính phủ, 4 tháng đầu năm 2024 cả nước có 86,4 nghìn doanh nghiệp rút khỏi thị trường, tăng 12,2% so với cùng kỳ năm 2023. Tín dụng những tháng đầu năm tăng trưởng thấp cho thấy khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế còn gặp nhiều thách thức.

Cùng đó, thị trường bất động sản còn khó khăn, nhất là quy định, thủ tục phát triển các dự án nhà ở xã hội. Kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng so với cùng kỳ nhưng trong khu vực kinh tế trong nước chỉ chiếm 27,2%.

Tôi thống nhất với những nhiệm vụ giải pháp Chính phủ đưa ra và đề xuất khẩn trương đưa chính sách mới ban hành vào cuộc sống. Từ đó, giúp doanh nghiệp vượt khó và phát triển, nhất là các dự án luật điều chỉnh, tác động trực tiếp đến sản xuất, kinh doanh.

Đặc biệt, tại kỳ họp lần này, Chính phủ trình Quốc hội xem xét quyết định cho phép các luật sửa đổi như Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Các tổ chức tín dụng có hiệu lực sớm hơn để tổ chức thực hiện sẽ góp phần giải quyết căn bản nút thắt về thể chế. Tuy nhiên, Chính phủ, các bộ ngành cần có bước chuẩn bị đầy đủ, đồng bộ hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành, để luật có hiệu lực thì tổ chức thực hiện được ngay.

Bên cạnh đó, cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính đảm bảo công khai, minh bạch và tăng cường thanh tra kiểm tra khâu này để hạn chế tình trạng nhũng nhiễu, tiêu cực, gây khó khăn cho doanh nghiệp vì tình trạng này thời gian qua khá phổ biến.

Việc đề cao trách nhiệm người đứng đầu rất cần thiết; trong đó, tập trung triển khai nghiêm túc Nghị định số 73/2023/NĐ-CP của Chính phủ quy định về khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung và các chỉ thị của Thủ tướng đã ban hành.

Theo tôi, các cơ quan tư pháp cần đẩy nhanh tiến độ điều tra, truy tố xét xử các vụ án kinh tế đã thụ lý trong thời gian qua. Đồng thời, tiếp tục chia sẻ thông điệp đã được người đứng đầu Chính phủ gửi đến doanh nghiệp, nhà đầu tư đó là không hình sự hóa các quan hệ dân sự, hoạt động kinh tế; tạo dựng niềm tin cho doanh nghiệp tiếp tục đầu tư phát triển. 

* Đại biểu Hoàng Văn Cường (đoàn Hà Nội): Chính sách hỗ trợ cần loại bỏ thủ tục rườm rà, chồng chéo

Doanh nghiệp Việt Nam hiện nay chủ yếu là các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Thị trường cho nhóm này chủ yếu tập trung vào thị trường trong nước. Do vậy, hiện nay thị trường thế giới bắt đầu hồi phục, xuất khẩu tăng nhưng thị trường trong nước và tiêu dùng nội địa lại vẫn giảm. Chỉ số bán lẻ hàng hóa ở mức thấp nhất trong nhiều năm nay. Chính việc thị trường thu hẹp đã làm cho doanh nghiệp khó khăn, thậm chí mất thị trường.

Bên cạnh đó, Việt Nam cũng gặp nhiều khó khăn nội tại, đặc biệt là thị trường trái phiếu doanh nghiệp. Đáng chú ý là sự việc tại Ngân hàng thương mại Sài Gòn  – SCB cũng ảnh hưởng rất nhiều đến hoạt động của thị trường tài chính, bất động sản, kéo theo một chuỗi các lĩnh vực khác chịu “cộng hưởng” khó khăn.

Nhưng nhờ những nỗ lực của cả hệ thống chính trị, kinh tế của Tp. Hồ Chí Minh cũng như kinh tế cả nước vẫn tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng khá. Trong quý I/2014, GDP cả nước tăng 5,66% và Tp. Hồ Chí Minh là 6,54 %. Tuy nhiên, để có thể duy trì tốc độ tăng trưởng bền vững hơn trong thời gian tới, cần phải đặc biệt quan tâm đến sự hỗ trợ cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Hiện đã có Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa nhưng cụ thể các nghị định, thông tư hướng dẫn, chính sách lại chưa đủ liều lượng để vực dậy, cũng như hỗ trợ hiệu quả cho đầu tư khu vực tư nhân.

Chính phủ cũng đã đưa ra nhiều chính sách và tôi rất đồng tình với những giải pháp ngắn hạn. Trước mắt, sẽ tiếp tục miễn, giảm thuế, phí, lệ phí, tiền thuê đất cũng như giảm thuế giá trị gia tăng ở mức 2%. Có thể tăng mức giảm này nhiều hơn nữa và thời lượng kéo dài hơn. Cùng đó, hệ thống ngân hàng cần tiếp tục cơ cấu lại nợ và điều hành lãi suất phù hợp với thị trường theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp.

Có một điểm cần phải lưu ý là các doanh nghiệp hiện đang đối mặt với thách thức rất lớn. Đó là yêu cầu về tiêu chí xanh của hàng hóa nhiều nước trên thế giới và thuế carbon đối với các nước đưa ra.

Bởi vậy, Việt Nam vẫn cần phải xây dựng một hệ thống chính sách để thúc đẩy doanh nghiệp chuyển đổi xanh. Bởi để chuyển đổi xanh cần đảm bảo sử dụng năng lượng sạch, nguyên liệu sạch… Tất cả những tiêu chí đó đều đòi hỏi doanh nghiệp phải có nguồn vốn để đầu tư.